Bùng nổ du học Úc (kỳ 1)

Bùng nổ du học Úc (kỳ 1)

Bùng nổ du học Úc (kỳ 1)

(LĐ) – Chủ nhật 10/07/2011 07:30

Từ năm 2000 đến cuối năm 2010 là giai đoạn bùng nổ du học Úc với số lượng sinh viên Việt Nam đăng kí các khóa học tại Úc tăng gấp gần 7 lần và đạt mức 25.788 du học sinh.

Úc luôn là điểm đến đầy hấp dẫn với các sinh viên quốc tế, trong đó có Việt Nam. Ảnh: Bay vút
Úc luôn là điểm đến đầy hấp dẫn với các sinh viên quốc tế, trong đó có Việt Nam. Ảnh: Bay vút

Bối cảnh hội nhập

Trong giai đoạn 2000-2006, nền kinh tế Việt Nam đã có những bước phát triển nhanh chóng và ổn định với tốc độ tăng trưởng bình quân đạt 7,63%/năm. Cũng trong thời kì này, xu hướng cho con đi du học nước ngoài đã trở nên phổ biến với các gia đình khá giả.

Theo Bộ GD-ĐT Việt Nam, nếu như trong những năm 1997-1998, khi phong trào du học bắt đầu phát triển và Anh, Pháp, Mỹ là những quốc gia được du học sinh Việt Nam lựa chọn nhiều nhất thì cho đến giai đoạn kể từ năm 2000 trở đi, thị trường du học đã thay đổi nhiều với những điểm đến như Úc, New Zealand, Anh, Mỹ, Singapore và Thụy Sĩ.

Phần lớn sinh viên Việt Nam sang Úc du học theo diện tự túc nhưng bên cạnh đó, vào tháng 4/2000, chính phủ Việt Nam đã xây dựng Đề án “Đào tạo cán bộ khoa học, kỹ thuật tại các cơ sở nước ngoài bằng ngân sách Nhà nước” (gọi tắt là Đề án 322) và cấp học bổng du học cho các nhóm đối tượng hưởng lương từ ngân sách và doanh nghiệp nhà nước. Bên cạnh đó còn có một số lượng nhỏ sinh viên nhận được học bổng của các tổ chức phi chính phủ, các trường đại học cũng góp phần khiến cho bức tranh du học Úc thêm phong phú.

Một yếu tố khác không thể không nhắc đến là sự đóng góp lớn lao của Chính phủ Úc trong việc giúp đỡ Việt Nam phát triển kinh tế nói chung và giáo dục nói riêng. Nhân dịp đánh dấu kỉ niệm 25 năm ngày thiết lập quan hệ ngoại giao Úc-Việt (bắt đầu từ năm 1973), Ngoại trưởng Úc lúc bấy giờ, ông Alexander Downer, đã tuyên bố chương trình tài trợ trị giá 263 triệu đô-la Úc cho Việt Nam trong vòng 4 năm, trong đó có giai đoạn 2001-2002, nhằm tập trung cải thiện hệ thống y tế, cơ sở hạ tầng và tiếp tục viện trợ giáo dục thông qua các chương trình Học bổng Phát triển Úc vốn đã được Cơ quan phát triển Quốc tế Úc (AusAID) triển khai từ năm 1992.

Theo số liệu của Cơ quan Giáo dục Quốc tế Úc (AEI), tính đến năm 2006, số lượng học sinh, sinh viên Việt Nam sang Úc học tập là 6.772 người, tăng gấp 1,5 lần năm 2000. Bên cạnh đó, số lượng sinh viên theo học các khóa tiếng Anh (ELICOS) cũng tăng lên 45.8% (đạt 1637 người), nhóm đối tượng học nghề tăng 29,8% (đạt 1089 sinh viên). Đặc biệt trong giai đoạn này, tổng số học sinh sang Úc học trung học đã tăng lên 51.6% và đạt 2907 người vào năm 2006.

Bước ngoặt với thị trường du học

Kể từ năm 2007, mối quan hệ hợp tác song phương Úc-Việt đã ngày càng củng cố và được nâng lên tầm cao mới, trở thành “Đối tác toàn diện” vào tháng 9/2009. Trong diễn tiến đó, vào năm 2010, chính phủ Úc công bố mỗi năm tổ chức AusAID sẽ cung cấp cho các sinh viên Việt Nam 225 Học bổng Phát triển (nay gọi là “Học bổng Australia vì sự Phát triển của Việt Nam” (ASDiV), tăng 50 % so với năm 2008. Thêm vào đó, Việt Nam cũng sẽ nhận được khoảng 15 Học bổng Năng lực lãnh đạo Australia (ALA) dài hạn và 40 học bổng ALA ngắn hạn. Hiện Việt Nam là nước đứng thứ ba về số lượng sinh viên được nhận học bổng ASDiV của Úc.

Cho tới giai đoạn gần đây nhất vào ngày 25/1/2011, Úc và Việt Nam đã ký Biên bản ghi nhớ về Hợp tác trong lĩnh vực giáo dục kỹ thuật và dạy nghề. Trong chuyến công du Việt Nam vào ngày 13/4/2011 vừa qua, Ngoại trưởng Kevin Rudd đã cam kết Úc sẽ hỗ trợ Việt Nam trong việc cải cách giáo dục bậc cao thông qua việc cung cấp học bổng và các khóa đào tạo. Ngoài ra, theo kế hoạch viện trợ của Úc, cho tới năm 2015, AusAID sẽ cung cấp tổng cộng khoảng 1680 suất học bổng cho sinh viên Việt Nam.

Những nguyên nhân đó đã khiến cho số lượng du học sinh Việt Nam sang Úc học tập gia tăng rất mạnh mẽ kể từ năm 2007 tới nay. Cho đến năm 2009, thứ bậc xếp hạng của Việt Nam đã tăng đáng kể và chỉ xếp sau Trung Quốc, Ấn Độ, Hàn Quốc, Thái Lan và Nepal. Chỉ tính riêng trong ba tháng đầu năm 2011 đã có tổng số 17.651 sinh viên Việt Nam đăng kí nhập học.

Trào lưu mới: di dân du học

Trong nỗ lực góp phần vào dòng chảy du học, không thể không nhắc đến sự phát triển mạnh mẽ của lĩnh vực công nghệ thông tin với tốc độ từ 15-20% và “gần như là số 1 trong khu vực” (theo lời ông Houlin Zhao, Phó Tổng thư ký Liên minh Viễn thông Quốc tế (ITU). Vì vậy, khoảng cách giữa Việt Nam và các quốc gia đã ngày càng thu hẹp lại và du học không còn là một điều quá to tát đối với các “công dân toàn cầu” tương lai ở đất nước này. Ngoài ra, còn phải nhắc đến một số nhân tố khác như sự thương mại hóa giáo dục, sự phát triển của các hình thức tín dụng du học tại Việt Nam, sự mở rộng các hình thức liên kết giáo dục bán du học Việt-Úc…

Về phía các sinh viên, một số lý do chính khiến họ lựa chọn du học Úc là vì bằng cấp được quốc tế công nhận, môi trường sống an toàn, thanh bình, người dân thân thiện, học phí và sinh hoạt phí rẻ hơn một số nước phát triển ở Châu Âu và Mỹ, quá trình xin visa nhanh chóng và thuận tiện.

Trong những năm qua, Úc rất mở cửa trong chính sách nhập cư và thường quảng bá du học gắn liền với việc có thể dễ dàng xin được thường trú Úc (PR – Permanent Residency) để định cư lâu dài tại đất nước chuột túi. Điều này đã góp phần khiến cho lượng sinh viên sang Úc du học tăng nhanh chóng, đặc biệt là đội ngũ sinh viên học nghề như làm tóc, làm bánh, nấu ăn, quản lý nhà hàng, khách sạn, thợ cơ khí… vì đây là những ngành nghề nước Úc thiếu hụt lao động. Từ năm 2000 đến cuối năm 2010, số du học sinh Việt Nam theo học các khóa nghề ở Úc đã tăng gần 9 lần.

Với việc cắt giảm danh sách ngành nghề ưu tiên (để xin PR) của Bộ Nhập cư và Quốc tịch (DIAC) vào tháng 5/2010, số lượng sinh viên Việt Nam sang Úc học nghề tuy đã có sự sụt giảm nhưng không nhiều (khoảng 4,5%) trong năm này.

Tuy nhiên, vào ngày 11/11/2010, chính sách di trú của Úc lại một lần nữa thay đổi, theo đó, những sinh viên muốn xin PR phải đáp ứng nhu cầu cao hơn về tiếng Anh và kinh nghiệm làm việc. Trước sự thay đổi này, có nhiều ý kiến cho rằng PR chỉ còn là một “giấc mơ xa vời” với phần lớn sinh viên quốc tế.

Nước Úc và cuộc chơi mang tên PR 

Có thể nói rằng trong giai đoạn từ năm 2000-2008, nước Úc rất cởi mở trong chính sách nhập cư và việc quảng bá du học Úc thường được gắn liền với định cư nhằm thu hút sinh viên quốc tế. Điều này đã khiến cho không ít sinh viên quốc tế, trong đó có Việt Nam, có cơ hội xin được thường trú lâu dài – PR (Permanent Residency) và trở thành công dân Úc.

Tuy nhiên, trong khoảng hai năm trở lại đây, luật PR của Úc liên tục thay đổi. Từ một đất nước mở cửa thu hút lao động nhập cư đến từ các quốc gia khác dưới thời Thủ tướng John Howard, Chính phủ Úc dưới thời Thủ tướng Kevin Rudd và gần đây là Julia Gillard đang dần đóng chặt cánh cửa nhập cư.

Trước đây, để xin được PR thì du học sinh phải có đủ 120 điểm theo cách tính của Bộ Nhập cư và Quốc tịch Úc – DIAC dựa trên cơ sở bằng cấp, độ tuổi, trình độ tiếng Anh… Bên cạnh đó, những sinh viên có ngành học nằm trong Danh sách Ngành nghề nhập cư có nhu cầu cao tại Úc – MODL (Migration Occupations on Demand List) sẽ được cộng thêm điểm ưu tiên.

Tuy nhiên, vào ngày 8/2/2010, Bộ trưởng Nhập cư và Quốc tịch Úc lúc bấy giờ là Thượng nghị sĩ Chris Evans thông báo bãi bỏ MODL và không lâu sau đó, vào tháng 5/2010, DIAC cắt giảm Danh sách các Ngành nghề ưu tiên (Skilled Occupation List – SOL), từ 408 ngành nghề xuống chỉ còn 181 ngành.

Tuy nhiên, đó mới chỉ là bước khởi đầu của chiến lược cải cách nhập cư của chính phủ Úc.

Quyết tâm cải cách chính sách nhập cư

Điểm nổi bật nhất của luật PR mới là mặc dù để có thể đủ điều kiện nộp hồ sơ PR, các ngành học của sinh viên vẫn phải nằm trong SOL nhưng hiện nay, SOL không còn được sử dụng làm cơ sở để tính điểm như trước nữa. Đây là một trong những nỗ lực của chính phủ nhằm tách rời hơn nữa chính sách du học và định cư với lí do “chính sách nhập cư của Úc không thể bị quyết định bởi các khóa học của sinh viên quốc tế” theo tuyên bố của Thượng nghị sĩ Chris Evans, Bộ trưởng Nhập cư và Quốc tịch Úc vào năm 2010.

Chính sự buông lỏng quản lí của Chính phủ Úc trong lĩnh vực giáo dục đã dẫn đến thực trạng là mặc dù trong những năm vừa qua có một số lượng lớn sinh viên quốc tế xin được PR theo diện tay nghề nhưng rất nhiều người trong số đó lại không thể tìm được việc làm đúng chuyên ngành vì chưa đáp ứng được những yêu cầu khắt khe của thị trường lao động Úc.

Với sự thay đổi luật PR có hiệu lực kể từ ngày 1/7/2011, chính phủ Úc đã thể hiện quyết tâm cải cách chính sách nhập cư. Tuy nhiên, hiện có nhiều ý kiến lo ngại rằng việc thay đổi chính sách di trú theo chiều hướng thắt chặt hơn sẽ càng khiến cho Úc bị thiếu hụt trầm trọng lao động lành nghề trong tương lai.

Sinh viên quốc tế “khóc ròng”

Chính sách di trú mới đưa ra những yêu cầu cao hơn rất nhiều đối với các ứng cử viên xin PR, theo đó ưu tiên nhóm đối tượng có trình độ cao, đặc biệt là tiến sĩ (được cộng 20 điểm), cử nhân hoặc những người có cả bằng cử nhân và thạc sĩ (15 điểm).

Luật PR mới cũng ưu tiên cho những ứng cử viên trong độ tuổi từ 25-32 bởi thống kê của Cục Thống kê Úc (ABS) cho thấy nhóm lao động nhập cư nằm trong độ tuổi này mang lại lợi ích nhiều nhất cho nền kinh tế Úc. Hơn nữa, những người đã có trên 5 năm kinh nghiệm làm việc tại Úc và 8 năm tại các nước khác cũng có nhiều lợi thế trong việc được cộng thêm điểm.

Bên cạnh đó, một trong những thay đổi gây ra thách thức lớn nhất cho sinh viên quốc tế là việc DIAC nâng cao yêu cầu về điểm tiếng Anh IELTS, theo đó, chỉ có những người đạt 7 điểm IETLS trở lên (không có kĩ năng nào dưới 7) thì mới được cộng thêm điểm.

Không phải đến tận bây giờ chính sách nhập cư của Úc mới thay đổi mà trước đây Bộ Nhập cư và Quốc tịch nước này cũng từng khẳng định chắc chắn rằng: “Luật di trú sẽ liên tục thay đổi theo thời gian”.

Và xem ra giấc mơ mang tên PR sẽ vẫn còn như một trò đuổi bắt với các sinh viên quốc tế…

(Theo bayvut số ra ngày 7 và 8.6.2011

http://laodong.com.vn/Lao-dong-cuoi-tuan/Bung-no-du-hoc-Uc-ky-1/20242.bld

Tag,tags,học bổng, học bổng du học Úc, du học Úc,Du học Úc, Học bổng, du học ÚC,| học tiếng anh | tiếng anh giao tiếp | tiếng anh trẻ em,Du học Châu Mỹ,Du học Canada,Du học Mỹ,Truong Quoc Te,Cao Dang Quoc Te,Du học Châu Úc,Du học Úc,Du học New Zealand,Du học Châu Á,Du học Singapore,Du học Nhật Bản,Du học Hàn Quốc,Du học Trung Quốc,Du học Châu Âu,Du học Anh,Du học Pháp,Du học Thuỵ Sĩ,Du học Hà Lan,Du học Đức,

Bùng nổ du học Úc: Khi “miếng bánh” nhập cư không còn

Bùng nổ du học Úc: Khi “miếng bánh” nhập cư không còn

Bùng nổ du học Úc: Khi “miếng bánh” nhập cư không còn

Tag,tags,học bổng, học bổng du học Úc, du học Úc,Du học Úc, Học bổng, du học ÚC,| học tiếng anh | tiếng anh giao tiếp | tiếng anh trẻ em,Du học Châu Mỹ,Du học Canada,Du học Mỹ,Truong Quoc Te,Cao Dang Quoc Te,Du học Châu Úc,Du học Úc,Du học New Zealand,Du học Châu Á,Du học Singapore,Du học Nhật Bản,Du học Hàn Quốc,Du học Trung Quốc,Du học Châu Âu,Du học Anh,Du học Pháp,Du học Thuỵ Sĩ,Du học Hà Lan,Du học Đức,

(LĐ) – Chủ nhật 17/07/2011 07:30

Sự thắt chặt chính sách nhập cư của chính phủ Úc đã có tác động tiêu cực tới không chỉ ngành công nghiệp giáo dục của nước này mà còn với cả các sinh viên quốc tế, trong đó có Việt Nam.

Tài chính là một trong những nỗi lo âu bậc nhất của cả các bậc phụ huynh lẫn du học sinh Việt Nam. (ABC News: Gary Rivett)
Tài chính là một trong những nỗi lo âu bậc nhất của cả các bậc phụ huynh lẫn du học sinh Việt Nam. (ABC News: Gary Rivett)

Ngành công nghiệp giáo dục bạc tỉ đi xuống

Có thể nói sự thay đổi chính sách di trú liên tục của Chính phủ Úc trong vòng hai năm trở lại đây là một phần nguyên nhân khiến cho số lượng sinh viên quốc tế sang quốc gia này sụt giảm, nhất là trong lĩnh vực đào tạo nghề.

Trong một bài phỏng vấn, ông Tony Pollack, Tổng giám đốc Cơ quan Giáo dục Quốc tế Úc (IDP), cũng nhận định rằng việc Chính phủ Úc thắt chặt nhập cư là một phần nguyên nhân gây ra sự sụt giảm này. Bên cạnh đó, việc này cũng tác động đến doanh thu của ngành giáo dục nói riêng và sự phát triển kinh tế của Úc nói chung do sự thiếu hụt lao động lành nghề trong tương lai.

Theo số liệu của Cơ quan Giáo dục Quốc tế Úc (AEI), tính đến trước khi luật PR thay đổi vào năm 2009, tổng số sinh viên quốc tế tại Úc là 631.935 người. Cũng trong giai đoạn 2000-2009, số lượng sinh viên đăng kí các khóa học nghề tại Úc đã gia tăng đáng kể, từ 30.759 sinh viên vào năm 2000 lên gấp hơn 7,5 lần (tương đương 232.475 sinh viên) vào năm 2009.

DIAC cũng cho biết các ngành nghề có sức hấp dẫn lớn nhất đối với sinh viên quốc tế là ngành thực phẩm và quản lí khách sạn. Trong năm 2009, số sinh viên đăng kí hai ngành học này đã tăng lên tới 30%.

Tuy nhiên, sau khi chính sách PR mới theo chiều hướng thắt chặt nhập cư được công bố vào giữa năm 2010 thì tính đến cuối năm này, tổng số sinh viên quốc tế đăng kí các khóa học tại Úc giảm chỉ còn 619.119 sinh viên. Tính đến tháng 12/2010, số sinh viên quốc tế học nghề tại Úc đã giảm 26.000 sinh viên (tương đương với 11%) so với cùng kì năm 2009.

Sinh viên Việt Nam trước sự thay đổi

Sinh viên Việt Nam cũng không nằm ngoài xu thế chung. Trước đây, có rất nhiều sinh viên Việt Nam chọn học nghề bởi việc sở hữu chứng chỉ nghề có thể giúp họ dễ dàng xin được PR.

Hiện nay, sinh viên Việt Nam sang Úc  chỉ đạt mức 8,5% trong giai đoạn 2009-2010 so với con số 65% của thời kì đỉnh điểm bùng nổ du học từ 2007-2008 và 49,9% từ năm 2008-2009.

Cơ quan Giáo dục Quốc tế Úc (AEI) đã nhận định rằng một trong những lí do khiến cho số lượng sinh viên Việt Nam sang Úc học nghề tăng vọt trong những năm vừa qua là do “ngày càng có rất nhiều sinh viên Việt Nam muốn có được PR để định cư lâu dài tại Úc”. Vì vậy, sự thay đổi liên tục chính sách nhập cư của Úc vào năm 2010 có tác động lớn tới sự lựa chọn các khóa học của sinh viên Việt Nam cũng là điều dễ hiểu.

Liệu đã hết “cửa” PR?

Trước sự thay đổi liên tục theo chiều hướng ngày càng thắt chặt của luật PR, một câu hỏi được đặt ra là: “Phải chăng sinh viên quốc tế nói chung và Việt Nam nói riêng đã hết “cửa” ở lại Úc?”

Trước câu hỏi trên, DIAC cho biết các sinh viên quốc tế vẫn còn “cửa” cuối cùng là sau khi tốt nghiệp có thể tìm công ty bảo lãnh visa việc làm (loại visa 457) và sau khi làm việc hai năm sẽ có thể xin được PR.

Ưu điểm của hình thức này là danh sách các ngành nghề do công ty bảo lãnh thường nhiều hơn so với những ngành được quy định trong Danh sách các Ngành nghề Ưu tiên (SOL) nếu sinh viên nộp đơn xin PR theo dạng thông thường. Tuy nhiên, theo đánh giá chung thì đây cũng là một trong những giải pháp khó khăn nhất, chỉ có những ứng cử viên nào thật sự nổi trội về trình độ cộng với may mắn thì mới có thể nhận được sự bảo lãnh của các doanh nghiệp Úc.

Ngoài ra, các sinh viên quốc tế cũng có thể tính đến phương án nộp hồ sơ xin bảo lãnh theo Chương trình Bảo lãnh Di dân tại các vùng xa xôi, hẻo lánh của nước Úc (RSMS) hoặc xem xét khả năng xin bảo lãnh của chính quyền tiểu bang để ở lại làm việc nếu đủ điều kiện.

Luật sư Tạ Quang Huy, Tổng Giám đốc Công ty Tư vấn Di trú MPA, thành viên Ban Chấp hành – Liên đoàn Di trú Úc, cho biết thêm: “Du học sinh vẫn có khả năng gia tăng cơ hội xin PR bằng cách xin học tại các vùng sâu, vùng xa, học thêm các khóa chuyên nghiệp (Professional Year) đối với một số ngành, hoặc xin visa ngắn hạn (TR) để đi làm lấy thêm kinh nghiệm sau khi học xong. Ngoài ra, còn một “cửa” khác là các em có thể mở doanh nghiệp tư nhân để hoạt động rồi sau đó sẽ xin PR theo dạng doanh nhân”.

Tuy nhiên những trường hợp xin được PR theo tư vấn của ông Huy là khá hiếm hoi và nhìn chung, “cánh cửa” PR dường như chỉ còn lại một khe cực nhỏ.

Hoàn cảnh đáng buồn và sự nghịch lý 

Có một nghịch lý là người Việt vẫn muốn đưa con em họ sang Úc du học bất chấp tình hình có nhiều khó khăn như hiện nay.

Nhiều phụ huynh ở Việt Nam đã, đang hoặc sắp gởi con em mình sang Úc du học đều “choáng váng” trước sự tăng giá của đồng đôla Úc kể từ cuối năm 2009.

Nếu như ở giai đoạn suy thoái kinh tế vào thời điểm đầu năm 2009, 1 đôla Úc đổi được 11 ngàn đồng Việt Nam thì vào thời điểm hiện nay, tháng 6.2011, 1 đôla Úc đổi được 22 ngàn đồng Việt Nam.

Đó cũng là nỗi lo âu của nhiều cha mẹ Việt Nam có con du học tự túc ở Úc hiện nay.

Hồi đầu năm 2010, ông Lê Chính, giảng viên một trường đại học ở Thành phố Hồ Chí Minh và có con em du học tự túc ở Úc, vẫn còn tỏ ra khá bình thản về vấn đề tài chính – kể cả khi đô la Úc tăng giá – vì gia đình ông đã chuẩn bị sẵn tinh thần. Thế nhưng cho đến nay thì cả hai ông bà đều bày tỏ sự lo lắng không yên. “Nếu đôla tiếp tục lên giá trong khi đồng Việt Nam tiếp tục mất giá như tình hình hiện nay, chúng tôi chưa biết phải đối phó ra sao”.

Anh chị Phong và Huyền, người có con vừa sang Melbourne hồi đầu tháng 4/2011 học ngành Kinh doanh tại trường RMIT, cho hay theo tính toán trước đây, với mức học phí là 20.000 đôla Úc/năm, anh chị phải chi khoảng 300 triệu đồng tiền học phí/năm. Tuy nhiên, với mức đôla Úc cao giá hiện nay, anh chị phải chi tới khoảng 450 triệu đồng/năm cho con.

Nói theo lời bà Thu Hằng, một phụ huynh có con trai đang học tại Đại học La Trobe (Melbourne), thì cha mẹ ở Việt Nam hiện chỉ kiếm được “bạc lẻ” trong khi phải chi cho con du học bằng “bạc chẵn”.

Giá sinh hoạt ở Úc leo thang

Nỗi éo le ở chỗ, trong khi “bạc lẻ” ở Việt Nam ngày càng khó kiếm và lại mất giá thì ở Úc, các du học sinh Việt buộc phải chi tiêu “bạc chẵn” ngày một nhiều hơn, tốn kém hơn.

Trần Hùng, sinh viên du học tại Melbourne, cho biết căn hộ anh cùng với vài người bạn ở chung cách nay 2 năm giá gần 1.000 đôla/tháng thì nay đã lên 1.200 đôla/tháng và “còn có thể tăng nữa”.

Mặc dù giá cả tại Úc không tăng mạnh như giá cả ở Việt Nam nhưng theo Chỉ số Giá tiêu dùng (Price Index) do Văn phòng Thống kê Úc công bố tình hình giá cả ở Úc cũng có một số thay đổi.

Từ tháng 3/2010 tới tháng 3/2011, giá thực phẩm ở Úc tăng 4,3%, rượu và thuốc lá tăng 11,2%, giá nhà tăng 4,8%, giá vận chuyển tăng 4,1%, giáo dục tăng 5,9%…

Trong thời gian này chỉ có một vài mặt hàng là giảm giá chút đỉnh như quần áo và giày dép giảm 1,3%, phương tiện giải trí giảm 1,5%, đồ đạc gia dụng trong nhà và dịch vụ giảm 0,5%…

Khi du học sinh Việt mất “cả chì lẫn chài”

Mặc dù ở Úc ít người thất nghiệp, nhưng đối với đa số du học sinh quốc tế thì việc kiếm được việc làm thêm trong thời gian du học không hề là điều dễ dàng.

Chính vì vậy mà nhiều phụ huynh ở Việt Nam thừa nhận nếu như trước đây nỗi lo hàng đầu của họ là con cái đi học xa nhà sẽ hư hỏng, thì nay “nỗi lo lớn lao” không kém chính là sức ép về tài chính.

Bà Thu Hằng cho biết hiện con trai bà ở Melbourne đang phải “gồng mình” với hai gánh nặng là vừa đi học vừa kiếm tiền. Bà cho hay: “Chỉ sợ cháu không kham nổi sẽ “gẫy” cả hai. Biết là vậy nhưng không thể giúp cháu hơn được”.

Thực tế đã có du học sinh Việt “gẫy cả hai” bởi không vượt qua được những khó khăn ở Úc. Nói cách khác là họ mất “cả chì lẫn chài”.

Anh Lê, một du học sinh tại Úc, là người đã phải nghỉ học giữa chừng vì gia đình không còn khả năng hỗ trợ tài chính.

Cách nay ba năm, từ Việt Nam, Lê lên đường sang Úc để học kế toán. Khi đó cuộc đời là cả một màu hồng đối với anh và gia đình.

Ước mơ du học rất lớn của Lê nhận được sự hỗ trợ hoàn toàn của gia đình anh. Dù gia đình Lê cũng chỉ đủ ăn nhưng viễn cảnh về một tương lai xán lạn khi trở thành tài đã khiến Lê mạnh dạn lên đường dù biết rõ cha mẹ chỉ có thể lo đủ tiền học cho anh vào năm đầu tiên.

Thời gian đầu mọi việc diễn ra tương đối thuận lợi, Lê rất chăm chỉ làm việc, vừa làm bồi bàn ở nhà hàng, vừa bán hàng ở chợ và tự trả được sinh hoạt phí. Nhờ thế cha mẹ Lê không phải gởi tiền từ Việt Nam sang giúp đỡ con mình.

Tuy nhiên vào năm học kế tiếp, vì sức người và thời gian đi làm có hạn, dù xoay sở vất vả và bươn chải với thực tế khó khăn của cuộc sống, Lê vẫn không kiếm đủ tiền trả học phí. Cha mẹ anh phải vay mượn hơn 100 triệu đồng gởi sang cho anh để trả tiền học phí.

Sự việc ngày càng trở nên u tối hơn khi tới học kỳ cuối, Lê thi trượt tới 3 trên tổng số 4 môn học, nguyên do chính vì anh đã phải đi làm thêm quá nhiều nên không đủ thời gian lên lớp và học tập.

Các khoản sinh hoạt phí cộng với số tiền học lại (2000 đôla/môn) trở nên quá nặng nề đối với khả năng của anh và gia đình. Bản thân Lê đã “đầu hàng” không thể lo nổi. Trong khi đó, gia đình anh ở Việt Nam cũng quá “đuối sức”, không còn khả năng nên Lê đành phải bỏ học giữa chừng.

Lê cho hay anh sẽ quay trở lại Việt Nam kiếm tiền với ước vọng một ngày kia quay trở lại Úc để hoàn thành giấc mơ dang dở. Tuy vậy, những người biết chuyện đều cảm thấy ước nguyện này của Lê là khá xa xôi.

Như chúng tôi đã nêu ở đầu bài viết này, có một điều nghịch lý là bất chấp bối cảnh kinh tế xã hội cả Việt Nam lẫn Úc đều có nhiều thay đổi (hầu hết là theo chiều khó khăn hơn trước đây), các bậc cha mẹ và du học sinh đều than phiền về những trở ngại khi du học Úc hôm nay… thế nhưng lượng sinh viên Việt Nam tới Úc du học vẫn không suy giảm.

Chỉ riêng ba tháng đầu năm 2011, tổng cộng 17.651 sinh viên Việt đã đăng ký nhập học tại các đại học trên khắp nước Úc.

Tình trạng nghịch lý này phải được lý giải ra sao và còn kéo dài đến bao giờ?

(Theo Bayvut số ra ngày 9 và 14.6.2011)

http://laodong.com.vn/Lao-dong-cuoi-tuan/Bung-no-du-hoc-Uc-Khi-mieng-banh-nhap-cu-khong-con/2429.bld

XÃ HỘI CHỦ NGHĨA: lý thuyết và hiện thực

XHCN: lý thuyết và hiện thực

By NTZung, on September 25th, 2010

(Thừa giấy vẽ voi, nhân có người đề nghị tôi góp ý …)

Tình cờ tôi đọc 1 bài báo nhan đề “The devicilizing effect of government“, chợt nhớ ra rằng nước Mỹ đang  tiến mạnh, tiến vững chắc lên … CNXH ! Tuy người ta không nói ra, nhưng nước Mỹ cũng đang trong “thời kỳ quá độ”, và có thể sẽ trở thành nước XHCN sớm hơn VN trong cuộc “thi đua” này …

Nhưng trước hết, có lẽ phải định nghĩa lại cho chính xác thế nào là XHCN ?

Chúng ta đã được nghe rất nhiều về sự tiến lên XHCN, về các nước XHCN, v.v., để rồi cuối cùng té ngửa ra là … không phải vậy. VN tự nhận là nước trong “thời kỳ quá độ đi lên XHCN”, tự xưng là “XHCN” trong tên gọi, nhưng nếu không biết đích là đâu thì mãi mãi vẫn sẽ chỉ là “quá độ”, mà khi lên đến XHCN rồi mà không biết mình đang ở trong XHCN thì sao ?! Bởi vậy, định nghĩa cho rõ ràng là rất quan trọng!

Về cơ bản, có 2 loại hình XHCN:

– Loại thứ nhất là XHCN lý tưởng, hay còn gọi là XHCN lý thuyết

– Loại thứ hai là XHCN hiện thực, hay còn gọi là XHCN thực hành

Hai loại đó rất xa nhau, bởi theo người ta thường nói, khoảng cách giữa lý thuyết và thực hành lớn hơn trong thực hành so với là trong lý thuyết.

CNXH lý tưởng là gì ?

Về mặt lý thuyết, CNXH lý tưởng được đặc trưng bởi các tính chất như: dân chủ, tự do, công bằng, pháp trị, phồn vinh, văn minh, và phúc lợi xã hội.

Dân chủ. Trước hết là mỗi người làm chủ bản thân mạng sống của mình (không bị ép đi lính hay ép hy sinh vì bất cứ lý do gì, hay bị ép phải sống khi có bệnh đau đớn không thể chữa khỏi). Sau đó là làm chủ tài sản của mình. Rồi làm chủ mọi cấp chính quyền liên quan: Có quyền trực tiếp bầu ra chính quyền ở mọi cấp, có quyền trưng cầu dân ý nhằm thay đổi mọi luật lệ có vẻ bất hợp lý, v.v. Nếu rơi vào thiểu số thì vẫn được đảm bảo bằng luật pháp các quyền lợi, không bị chính quyền và đa số đàn áp.

Tự do. Tự do nói và làm bất kỳ điều gì, miễn sao không xâm hại đến quyền lợi chính đáng của người khác. Trong đó có tự do ngôn luận, đi lại, mưu sinh, tiêu dùng, hội họp, v.v. Mọi mâu thuẫn quyền lợi có thể giải quyết bằng thỏa hiệp hay bằng pháp luật. Không ai làm nô lệ. Các luật lệ đặt ra không phải là để cấm đoán bừa bãi, mà là để điều phối nhằm giảm thiểu mâu thuẫn quyền lợi giữa các thành viên, tạo ra thuận lợi cho mọi người. Sự điều tiết xã hội của chính quyền không chủ yếu dựa trên cấm đoán cưỡng bức, mà là dựa trên các chính sách kinh tế (thu thuế cao các loại hoạt động gây hại nhiều cho xung quanh, và tài trợ các loại hoạt động có lợi cho xung quanh).

Công bằng. Mọi người đều bình đẳng trước pháp luật dù là dân hay quan, không phân biệt “giai cấp”. Mỗi người được đánh giá theo tư cách, trình độ và hành động của mình, chứ không phải theo lý lịch, quê quán, màu da, … Ai làm được nhiều hơn tốt hơn thì được hưởng nhiều hơn chứ không “bình quân chủ nghĩa”.

Pháp trị. Pháp luật đảm bảo các quyền con người, đảm bảo tự do dân chủ công lý cho mọi người. Luật pháp là trên hết,  áp dụng với tất cả mọi người, không một cá nhân hay đảng phái nào có thể tự đặt mình lên trên pháp luật. Tư pháp độc lập với lập pháp và hành pháp, có thể xử tội cả các quan chức đứng đầu chính phủ.

Phồn vinh. Giàu có về vật chất và văn hóa, môi trường thiên nhiên tươi đẹp trong sạch phong phú, v.v.,

Văn minh. Các thành viên có văn hóa, có ý thức công dân, quí trọng sự sống,  tôn trọng sự khác biệt, có tinh thần tự do bình đẳng bác ái. Có sự hài hòa trong xã hội, không mâu thuẫn căng thẳng giữa các tầng lớp khác nhau, ai cũng tìm được chỗ đứng của mình, … Xã hội trong sạch minh bạch, ít tham nhũng tội phạm mafia …

Phúc lợi xã hội. Toàn bộ các thành viên của xã hội được đảm bảo chăm sóc về y tế, giáo dục, chỗ ở tối thiểu, đồ ăn tối thiếu, bảo hiểm phòng rủi ro, được cứu trợ khi gặp khó khăn đặc biệt, v.v. Không thành viên nào của xã hội bị ruồng bỏ, không người nào phải sống dưới mức nghèo đói. Ai cũng được xã hội tạo cho các cơ hội đi lên.

CNXH hiện thực là gì ?

Trên thế giới có nhiều nước đang hoặc đã từng nhận mình là “XHCN”: Nga và các nước Đông Âu, Trung Quốc, Việt Nam, Lào, Campuchia, Mông Cổ, Bắc Triều Tiên, Cuba, Venezuela, nhiều nước châu Phi, v.v. Tuy “mỗi nước một vẻ”, nhưng có thể nhận thấy một số đặc trưng giống nhau của các mô hình XHCN hiện thực này

Nhà nước ôm đồm. Nhà nước phình to, cái gì cũng “thò mũi” vào, cũng muốn quản lý, với lý do chỉ có nhà nước biết nhân dân cần gì nhất, biết cái gì là tốt cái gì là xấu cho dân, biết phải làm thế nào, còn nhân dân “ngu dại”. Khu vực kinh tế nhà nước kém hiệu quả nhưng chiếm tỷ lệ lớn trong xã hội.

Phúc lợi nửa vời: nhà nước đứng ra cung cấp các phúc lợi xã hội cho nhân dân, nhưng do nhiều lý do khác nhau (thiếu thốn, quan liêu, quản lý kém, tham nhũng, v.v.) nên chỉ cung cấp được nửa vời.

Độc quyền chính trị. Có một đảng phải nào đó ngồi trên pháp luật, chiếm lĩnh quyền lực về chính trị và kinh tế, đàn áp những ai chống đối, tự nhận là lãnh đạo tối cao của dân, nhưng không do dân bầu ra.

Hạn chế tự do dân chủ. Với lý do là “nhân dân ngu dại, cần nhà nước lãnh đạo”, chính quyền hạn chế các quyền dân chủ tự do của nhân dân: ví dụ như quyền làm chủ bản thân sinh mạng của mình, quyền bầu lãnh đạo, quyền phê phán chế độ, quyền đi lại, hội họp, buôn bán, v.v.

Bình quân chủ nghĩa. Làm tốt thì không được hưởng hơn gì so với làm tồi.

Vô trách nhiệm. Phần lớn các trách nhiệm là “trách nhiệm tập thể”, có nghĩa là “không phải trách nhiệm của ai cả”. Hệ quả là ít ai dám “xả thân” chịu trách nhiệm. Mọi người tranh dành quyền lợi nhưng đùn đẩy trách nhiệm cho nhau.

v.v.

Tiến lên XHCN ?

Trong lịch sử phát triển của thế giới, có thể kể đến một số mốc lớn trên con đường tiên lên XHCN lý tưởng như: xây dựng thể chế dân chủ (quốc hội và tòa án có những quyền tối cao hơn các tổng thống hay đảng trưởng …), xóa bỏ nô lệ,  tự do ngôn luận (như Voltaire từng nói “Tôi không đồng ý với ý kiến của anh, nhưng sẵn sàng lấy thân mình bảo vệ quyền được nói ý kiến đó của anh”),  phổ cập giáo dục, chống độc quyền,  xóa bỏ quân dịch,v.v. Tuy các nước tư bản không nói ra, nhưng thực chất họ cũng đang trong “thời kỳ quá độ đi lên” XHCN lý tưởng. “Tư bản” và “xã hội” là hai thái cực, nhưng không thù địch nhau, mà trái lại phải kết hợp hài hòa với nhau như đàn ông với đàn bà, trong một xã hội tốt đẹp. XHCN lý tưởng và TBCN lý tưởng có thể coi là một. Ghandi cũng từng nói “bản thân tư bản không xấu xa, lạm dụng tư bản mới xấu xa”.

Ngay ở “thành trì của chũ nghĩa tư bản” như Mỹ, tổng thống Bush từng nói: “Không để trẻ em nào bị bỏ rơi”.  Rồi đến lượt tổng thống Obama cải cách chương trình y tế quốc gia để bảo hiểm y tế được cho hầu hết toàn dân Mỹ. Đó là những chính sách hay lời nói  xã hội chủ nghĩa. Ở Pháp, cố tổng thống Mitterand cũng từng nói: “Nước Pháp có thể có mọi thứ xã hội chủ nghĩa mà hệ thống tư bản của nó cho phép đạt được”. Và nước Pháp là nước có hệ thống xã hội phúc lợi rất cao, có lẽ còn tốt hơn nhiều so với thời kỳ “hoàng kim” của Liên Xô, mà lại không có các hạn chế về tự do dân chủ như Liên Xô.

Nếu xét các nước đang gần CNXH lý tưởng nhất, có thể lấy Thụy Sĩ làm ví dụ: rất dân chủ (mô hình dân chủ Thụy Sĩ là mô hình phi tập trung, quyền lực trung ương thì ít mà quyền tự trị của từng địa phương thì nhiều, từng làng có quyền của mình, hàng tháng đều có bầu cử trưng cầu dân ý để cải thiện các luật), rất tự do (không ai phàn nàn Thụy Sĩ thiếu tự do), phồn vinh (mức sống trung bình của Thụy Sĩ vào loại cao nhất thế giới), văn minh (sạch đẹp, đúng giờ, đàng hoàng, hòa bình, tuân thủ pháp luật, tôn trọng người khác, v.v.), phúc lợi xã hội (hệ thống trường công tốt, nhiều hoạt động văn hóa xã hội, v.v.).

Nếu có một bảng xếp hạng thế giới nào đó theo “thang điểm XHCN lý tưởng”, thì VN đang ở thứ bậc rất thấp, mọi tiêu chuẩn mới chỉ được điểm “trung bình yếu”. Điểm minh bạch của VN chưa được nổi 3 trên 10.  Kể cả về các tiêu chuẩn “phúc lợi xã hội”, thì VN cũng đứng sau đuôi các nước tư bản phát triển. Chẳng hạn, chính phủ VN gánh vác không đến một nửa chi phí giáo dục phổ thông, trong khi chính phủ Pháp gánh vác gần 100% chi phí này. Vào bệnh viện ở VN mà không xì tiền ngay thì “đợi đấy” kể cả khi có bảo hiểm y tế, trong khi ở Pháp bệnh nhân nằm viện miễn phí và được một mình một phòng phục vụ ăn tận nơi ngày 4 bữa.

Nhân dân VN chắc cũng muốn được đi theo “CNXH lý tưởng”, nhưng VN có vẻ đang ở gần “CNXH hiện thực” và chịu sức hút lớn của nó. “CNXH hiện thực” không chỉ hút VN, mà còn hút tất cả các nước khác, kể cả Pháp, Mỹ, v.v. Không chỉ ở VN mới có cấm đoán. Pháp cũng có cấm đoán (chẳng hạn cấm mại dâm, trong khi những nước xung quanh cho phép chuyện đó hợp pháp). Mỹ cũng có cấm đoán. Bài báo The devicilizing effect of government chứa nhiều ví dụ thú vị về Chính phủ Mỹ cấm đoán nhân dân ra sao. Chẳng hạn cấm không được dùng loại bóng đèn cổ điển nữa. (Thay vì cấm đoán, có thể dùng các chính sách kinh tế vừa hiệu quả hơn vừa đảm bảo tự do, nhưng các chính phủ có xu hướng thích cấm đoán hơn). Đà này không khéo Mỹ có ngày sẽ đuổi kịp và vượt VN trên con đường tiến lên CHXN hiện thực ?! :D

Góp ý …

Nay nói đến chuyện góp ý … (nhưng có ai nghe không mà góp mới chẳng ý ?!). VN muốn tiến lên được CNXH (cái CNXH lý tưởng, tốt đẹp,  chứ không phải “CNXH hiện thực phũ phàng”) thì phải làm gì ? Phải làm rất nhiều thứ, như:

– Trước hết phải tự công nhận mình còn rất kém XHCN so với nhiều nước TB trên thế giới. Bỏ đi những hoang tưởng về mình. (Fidel Castro cũng đã thừa nhận mô hình Cuba không đúng nữa, bao giờ đến lượt VN?)

– Bỏ đi những câu giáo điều như kiểu “CNTB là người bọc lột người” không còn hợp thực tế (ở các nước tư bản tiên tiến ngày nay, những người nghèo là những người ngồi nhà ăn trợ cấp xã hội chứ không ai bóc lột được họ!)

– Không còn coi tư bản là kẻ thù, mà phải nhận thấy rằng tư bản và xã hội là hai yếu tố “âm dương” cần được phát triển hài hòa trong xã hội lành mạnh.

– Tiến lên một nền dân chủ pháp trị, đặt Quốc Hội lên trên Đảng (sửa đổi Hiến pháp là việc của Quốc Hội chứ không phải của BTT), đặt Ủy Ban Nhân Dân thành phố lên trên Đảng Ủy (cơ quan nào do dân bầu ra thì phải có quyền to nhất), đảm bảo sự độ lập của hệ thống tư pháp …

– Chống tham nhũng phải được làm ở các cấp cao nhất rồi mới xuống đến dưới (càng lắm chức quyền thì mới càng dễ tham nhũng, chứ  chống dân đen tham nhũng thì làm sao đỡ tham nhũng được)

v.v.

Xem ra khó quá! Kiểu này có khi còn “quá độ” rất lâu nữa ?! Thôi thì ta cứ hy vọng. Bao giờ  Quốc Hội là độc lập chứ không còn do Đảng lãnh đạo, biết đâu tôi lại ra ứng cử vào đó ?!

Giá mà cứ bê được mô hình Thụy Sĩ vào dùng ở VN thì đơn giản biết mấy. Hồ Chí Minh ngày trước cũng đã từng mượn lời Hiến pháp Mỹ trong tuyên ngôn độc lập. Tiếc là sau đó VN đã không tiếp tục học những điểm hay của hiến pháp này …

20 comments to XHCN: lý thuyết và hiện thực

« Older Comments 1 2
  • admin MonsterID Icon admin

    Quay về chuyện “góp ý”, nghe nói có bài của bác NĐM đăng báo rất hùng hồn nói về việc có những bọn “lợi dụng chuyện Đảng mời góp ý để mà chống phá với động cơ xấu”. Đảng ta thật trăm tay ngàn mắt, nhìn “xuyên thủng ruột” cái bọn “động cơ xấu”.

    Cái này không nằm ngoài cái văn hóa “kẻ nào nói trái ý ta là kẻ đó xấu xa” mà bao nhiều năm nay đã được thấm nhuần. (Kể cả nhiều người tự nhận là “tiến bộ” cũng có cái văn hóa này). May quá, khi có người yêu cầu tôi góp ý, tôi đã từ chối, vì nếu không tâng bốc đúng kiểu mà lại “dại dột” đi “phản biện” thì có nguy cơ bị coi là “phản động”.

    Có một cái bệnh gọi là bệnh “điếc chọn lọc” (surdité sélective) rất phổ biến, tức là người ta chỉ nghe thấy cái gì “lọt tai”.

  • admin MonsterID Icon admin

    Tự nhiên tôi nhớ chuyện hồi quãng 1990, một ông chú của tôi (nhà giáo chất phác ở ngoại thành Hà Nội) có nói “thế là phe ta mất Đông Âu rồi”. Ông có vẻ luyến tiếc Đông Âu thực sự (tuy chưa bao giờ xuất ngoại, cũng chẳng biết người Đông Âu người ta nghĩ gì). Hội phụ nữ VN hình như còn tự nảy ra sáng kiến sang ĐSQ Ba Lan để “ủng hộ hội phụ nữ Ba Lan chống lại bọn tư bản”, bị một phen thối mũi vì ĐSQ Ba Lan trả lời là nước chúng tôi thay đổi chế độ là do nhân dân muốn vậy, chứ chẳng có bọn tư bản nào phá hoại :D

    Ngày nay, “phe ta” vẫn còn TQ (“tuy nó lấn áp ta, nhưng nó cùng phe CS” theo lời đ/c Đỗ Mười) và vài “anh em đồng chí khác” như Bắc Triều Tiên, Cu Ba, Venezuela, Lào, Campuchia ? Ở Cuba thì Fidel đã nhận ra sai lầm, dự đoán là sau khi Fidel chết đi Cu Ba sẽ đẩy nhanh việc bình thường hóa quan hệ với Mỹ, mở cửa và dân chủ hóa. Bắc Triêu Tiên, sắp tới “lãnh tụ trẻ tuổi thiên tài” Kim Con lên thay ngôi
    Kim Bố, sẽ là “the start of the end” của chế độ hiện tại. Ở Venezuela, Chavez sẽ làm cho nền kinh tế nước này suy sụp đến mức dân không còn tin vào những giáo điều của đ/c này nữa, và sẽ lại có cách
    mạng khác. Lào và Campuchia thì thành thuộc địa mới của TQ rồi. Chỉ còn VN và TQ là hai “anh em môi
    hở răng lạnh nắm tay nhau tiến lên CNXH” thôi. (Đấy là ta nói “anh em”, chứ tụi TQ nó nói “bố con” — Đặng Tiểu Bình trước khi đem quân đánh VN năm 79 có nói với tổng thống Mỹ là “con hư cha mẹ phải đánh đòn”).

  • bích phượng MonsterID Icon bích phượng

    Admin:
    Tôi thấy bài “Một cuốn tiểu thuyết Việt Nam bị “luộc” tại Pháp” của Công Chính ở báo Thể thao-Văn hóa rõ ràng đấy chứ. Vừa vào google kiểm tra thì thấy có khoảng ba chục báo mạng và blog đã đăng lại bài này. Nhưng có lẽ chưa đâu biết bà Trần Thị Hảo là ai, nên độc giả chưa để ý chăng?

    http://thethaovanhoa.vn/133N20101223100700197T0/mot-cuon-tieu-thuyet-viet-nam-bi-luoc-tai-phap.htm

    Theo tôi, admin làm cho bài báo này một topic riêng, lấy lại một số comment của tôi, admin và bimba. Hy vọng các bạn khác sẽ lên tiếng thêm. Làm thế để ủng hộ tác giả Nguyễn Thị Mỹ Dung. Chúng ta có thể giúp chị Dung viết một bức thư gửi cho nhà xuất bản L’Harmatan. Tôi không quen biết gì chị Dung đâu, chỉ thấy ngang trái mà động lòng thôi. Chị ấy đã mất mấy năm mới viết được cuốn sách đó.

    Nhân đây tán thêm tí chuyện: theo báo Pháp, đ/c Lãnh đạo thiên tài trẻ tuổi Kim Con từng được Đảng CS Triều Tiên “cử đi du học” ở Thụy Sĩ.

  • hong van MonsterID Icon hong van

    Xã hội phương tây phát triển được trước hết nhờ họ có tinh thần phê phán cao. Chứ cái kiểu cứ thấy ai phê phán điều gì xấu của mình cũng coi là “chống phá”, là “chửi lại đất mẹ”” thì mọt kiếp cũng chẳng phát triển được.(bimba)

    Bon toi cung da tung tranh luan ve van de nay tren mot dien dan trong nuoc. Nguoi VN thuong nghi la “yeu nuoc la phai ca ngoi To Quoc etc..”. Trong tranh luan bon toi da ban ve bai viet

    LÊ DIỄN ĐỨC – NÓI XẤU DÂN TỘC VẪN ĐƯỢC VINH DANH

    http://www.talawas.org/?p=25242

    “Ngày 6 tháng 10 Quốc hội Ba Lan đưa ra dự thảo nghị quyết lấy năm 2011 là “Năm Czesław Miłosz”, mang tên một nhà văn Ba Lan, với nhiều tranh cãi.

    Sơ lược về Czesław Miłosz

    Czesław Miłosz sinh ngày 30 tháng 6 năm 1911 tại Szetejnie, qua đời ngày 14 tháng 8 năm 2004 tại Kraków, Ba Lan – là luật gia, nhà ngoại giao, nhà thơ, nhà văn, sử gia văn học, dịch giả.

    Trong giai đoạn 1951-1989 Czesław Miłosz sống lưu vong tại Pháp cho đến năm 1960, sau đó ở Hoa Kỳ. Ông đã đoạt giải thưởng “Neustadt International Prize for Literature” (1978) và giải Nobel Văn học (1980); là giáo sư văn học Slavic tại Đại học Berkeley và Đại học Harvard; năm 1993 ông trở về nước, là thành viên của Viện Hàn lâm Khoa học Ba Lan và Hội Nhà văn Ba Lan.

    Phát biểu của Robert Kołakowski, đại diện đảng đối lập “Luật pháp và Công lý” (PiS) rằng, Czesław Miłosz “thường xuyên có thái độ gay gắt trong các đánh giá về đạo đức của người Ba Lan”, “ông thấy mình như là công dân của thế giới và cũng có vấn đề với nguồn gốc Ba Lan”, đã làm nóng diễn đàn Quốc hội.

    Bà Anna Sobecka, cũng thuộc PiS, nhắc nhở Quốc hội về “diện mạo bài xích Ba Lan của Czesław Miłosz” khi trích các câu văn, thơ của ông như: “Đối với Ba Lan không có chỗ nào trên trái đất” (trong cuốn “Năm của Hunter“), “Nếu người ta cho tôi phương pháp, tôi sẽ làm nổ tung đất nước này trong không trung” (trong cuốn Châu Âu gia đình), “Ba Lan là mảnh vườn tối tăm” (trong cuốn Nghĩa vụ cá nhân)… “Nhiều sự sỉ nhục tương tự không thiếu trong các tác phẩm của Milosz”, dân biểu Sobecka nhấn mạnh.

    Có dân biểu đưa ra thắc mắc phải chăng Quốc hội Ba Lan không biết còn các nhà văn và nhà thơ nào xứng đáng hơn, sao lại lựa chọn Czesław Miłosz.

    Chúng ta biết rằng, ngoài Czesław Miłosz, ba người Ba Lan khác cũng đã đoạt Giải thưởng Nobel Văn học là Heryk Sienkiewicz (1905), Władysław Reymont (1924) và nhà thơ nữ Wisława Szymborska (1996).

    Một dân biểu khác nói mặc dù đoạt giải Nobel, sinh thời Czesław Miłosz ghét người Ba Lan, vì không có cách nào khác để hiểu câu nói của ông: “Người Ba Lan phải là một con lợn, bởi vì sinh ra là người Ba Lan”. Hoặc: “Ngôn ngữ của người Ba Lan không có cội nguồn, khó hiểu và người Ba Lan căm ghét lẫn nhau nhiều hơn các quốc gia khác, một thứ tiếng nói trơ tráo.” Và cuối cùng họ đưa ra kết luận: Lẽ nào lại đi tôn vinh một người Ba Lan chế nhạo người Ba Lan, lòng yêu nước và tính anh hùng dân tộc của họ?

    Tuy nhiên, không phải tất cả các thành viên của các đảng đối lập chống lại việc Ba Lan chọn năm 2011 mang tên Czesław Miłosz.

    Chuyên gia về lịch sử văn học, ông Alexander Chłopek, phản ứng rằng, “Các nhân vật lớn thường gây tranh cãi, và chúng ta phải nhớ điều đó. Mỗi nhà thơ lớn của dân tộc Ba Lan đều có vấn đề về gốc Ba Lan.”

    Thế nhưng, bất chấp những mối nghi ngờ và thành kiến, tất cả các đảng đều chính thức tuyên bố sẽ bỏ phiếu ủng hộ nghị quyết kỷ niệm Czesław Miłosz trong năm 2011.

    Kỷ niệm 100 năm ngày sinh nhà văn, nhà thơ Ba Lan vào năm 2011 cũng đã được xếp trong lịch trình của UNESCO.

    Năm Czesław Miłosz 2011 được tổ chức không chỉ ở Ba Lan và Lithuania, mà còn ở Hoa Kỳ, Pháp, Trung Quốc, Ấn Độ, Israel, Nga và một số các nước khác.[1]”

    Mot ban o Balan cho biet y kien cua mot nguoi Balan binh thuong ” Nhà văn phải viết những cái mình cảm nhận được. Ai thích thì đọc, không thích thì thôi. Nhà văn, nhà báo không thể viết dưới sự chỉ đạo của bất cứ một ai”.

  • bích phượng MonsterID Icon bích phượng

    @Chị Hồng Vân:

    Em không biết là ông Milosz phát biểu những câu kiểu “Người Ba Lan phải là một con lợn, bởi vì sinh ra là người Ba Lan” trong trường hợp nào nhưng nhiều khi nhà văn cũng cần đôi chút cực đoan. Nhà văn mà ăn nói ngọt ngào thì thành nhà chính trị mất.

    Em có đọc một ít tác phẩm của Milosz, em thấy ông ấy đúng là có tinh thần quốc tế rất cao, chứ không tự hào dân tộc hẹp hòi như ông Soljenitsyne (Nobel văn chương 1970 gốc Nga). Sau giải Nobel 1980, Ba Lan vinh danh Milosz như “anh hùng dân tộc” nhưng ông ấy luôn nhắc lại quá khứ tha hương của mình(đầu tiên là cư trú chính trị ở Pháp, rồi lại rời Pháp sang Mỹ, nhập quốc tịch Mỹ…). Milosz cũng yêu cầu Ba Lan phải công nhận những đóng góp về mặt văn hóa của cộng đồng Do Thái trong lịch sử Ba Lan, và nhiều lần phản đối khi thấy dân Ba Lan tỏ ra sùng đạo Thiên Chúa một cách thái quá.

    Đương nhiên, những người như Milosz thì không bao giờ chấp nhận thỏa hiệp rồi. Không có chuyện tặng ông ấy danh hiệu “anh hùng dân tộc” mà ông ấy lại vội vã đưa dân tộc Ba Lan lên mây xanh.

    Theo em hiểu, trong mọi xã hội, vai trò của những trí thức văn nghệ sĩ nổi tiếng là sử dụng tiếng nói của mình để thức tỉnh được đám đông. Vì lẽ ấy, mà họ bao giờ cũng cố tình đứng tách khỏi giai cấp lãnh đạo.

  • hong van MonsterID Icon hong van

    Bich Phuong tinh that day, ong ban nguoi Balan cua bon minh da giai thich nhu sau

    Tôi nghĩ câu ” người Ba Lan… con lợn”, dịch ra tiếng Việt nên đảo thành: “Sinh ra là người Ba Lan thì phải là đồ con lợn”! (Tất nhiên góp ý này phải gửi đến Lê Diễn Đức). Tôi thực ra không biết câu này của Miłosz. Nhưng một người tài ba như vậy, viết ra chẳng được đăng, không khéo lại mất mạng, cuối cùng phải cao chạy xa bay ra nước ngoài, nếu nói câu ấy cũng chẳng có gì là lạ. Chính ông đã từng viết: “Tôi quyết định sống bằng tiếng Ba Lan, dù đối với Ba Lan, tôi chỉ là hạt bụi chẳng có ý nghĩa gì”.

  • hong van MonsterID Icon hong van

    Bich Phuong: ong ban Viet o Balan chu khong phai nguoi Balan
    (neu admin sua “nguoi” thanh “o” thi cam on nhieu)

  • bích phượng MonsterID Icon bích phượng

    @Chị Hồng Vân:
    Cám ơn chị. Em cũng đoán ông Milosz muốn nói: “Sinh ra là người Ba Lan thì phải là đồ con lợn”. Bởi vì câu mà bác Lê Diễn Đức dịch: “Người Ba Lan phải là một con lợn, bởi vì sinh ra là người Ba Lan” nghe hơi lủng củng và thiếu logic. Chẳng ai sinh ra đã là người xấu ngay cả.
    Theo em hiểu, ngay sau Thế chiến II cho đến khi tị nạn ở Pháp (năm 1951), Milosz đều là tham tán văn hóa của đại sứ quán Ba Lan ở Mỹ rồi Pháp. Ông ấy quyết định tị nạn chính trị vì đã nhận thức ra bản chất của chủ nghĩa CS mà chính quyền Ba Lan lúc đấy theo đuổi, chứ không phải vì sách của ông ấy bị cấm ở Ba Lan. Sách thì sau này mới bị cấm.
    CS Ba Lan có lẽ cũng không “chuyên chế” bằng CS VN, CS TQ, CS TT. Em đang đọc Herta Muller, thấy ngay cả độc tài Ceaucescu dường như cũng thua các bác nước mình.

http://zung.zetamu.net/2010/09/xhcn/

Ung thư tăng vọt, thực phẩm là nguyên nhân chính

Ung thư tăng vọt : thực phẩm là nguyên nhân chính

Một hội thảo toàn quốc về “Phòng chống ung thư” vừa diễn ra tại Sài Gòn cho thấy ung thư đang tăng vọt tại Việt Nam và thực phẩm là nguyên nhân chính dẫn đến tình trạng này.

Các chuyên gia về ung thư ở Việt Nam cho biết, trong vài năm gần đây, ung thư đường tiêu hóa, đặc biệt là ung thư đại trực tràng đang tăng đáng ngại và nằm trong nhóm “năm loại ung thư thường gặp nhất. Theo số liệu do bệnh viện Ung Bướu Sài Gòn công bố, năm 2006, bệnh viện này tiếp nhận 2.637 bệnh nhân ung thư đại trực tràng, sang năm 2007, số bệnh nhân ung thư đại trực tràng trong 11 tháng là 3.066 người và sự gia tăng đó có mối liên quan mật thiết với thực phẩm.

Theo thống kê của khoa tiêu hóa bệnh viện Ung Bướu Sài Gòn, mỗi ngày nơi này đang phải điều trị cho hàng trăm lượt bệnh nhân ung thư đại trực tràng. Số bệnh nhân ung thư đại trực tràng đang tăng đều đặn trong ba năm vừa qua.

Theo Bác Sĩ Phạm Xuân Dũng, phó giám đốc bệnh viện Ung Bướu Sài Gòn, điều đáng lo là rất nhiều bệnh nhân không hề nghĩ mình bị ung thư đường tiêu hóa và nhầm lẫn các triệu chứng của ung thư đại trực tràng giai đoạn đầu với rối loạn tiêu hóa, kiết lỵ, bón, trĩ… Vì thế, có khoảng 70% bệnh nhân đến bác sĩ chuyên khoa khi đã quá trễ, ung thư đã di căn, rất khó điều trị. Trong khi nếu phát hiện sớm ( khi những polyp ở vùng ruột mới xuất hiện ) và điều trị đúng cách, cơ hội duy trì sự sống cho bệnh nhân trên 5 năm là nằm trong tầm tay của giới chuyên môn, kết quả có thể đạt đến 90%.

Tình trạng ung thư đường tiêu hóa gia tăng được y giới nhận định là hệ quả của tình trạng an toàn, vệ sinh thực phẩm quá tệ. Tờ Lao Ðộng cho biết, để giữ hải sản tươi lâu, người bán thường xuyên dùng phân urê. Tương tự, để rau, củ xanh non, bắt mắt, cả nông dân lẫn người bán đều thi nhau dùng những loại hóa chất đã bị cấm sử dụng trong trồng trọt là endosulfan và metamidophos. Thống kê một đợt kiểm nghiệm rau, củ tại một số chợ ở Sài Gòn cho thấy: 7/9 mẫu rau, củ có thuốc trừ sâu Metamidophos (thường được gọi là monitor).

Trả lời tờ Lao Ðộng, Bác Sĩ Trần Văn Ký, Hội Khoa học Kỹ thuật An toàn thực phẩm, cho biết: Monitor có gốc từ phosphor. Ðây là hóa chất cực độc đối với thần kinh và các cơ quan nội tạng. Nếu ăn phải những loại rau, củ có chất monitor, người dùng không chỉ bị ngộ độc cấp tính (tức ngực, khó thở, chảy nước mũi, đau đầu, đau bụng, buồn nôn, nôn, rối loạn nhịp tim…). Khi monitor tích tụ lâu với tỉ trọng ngày càng nhiều nó sẽ gây ngộ độc mãn tính, phá hủy các cơ quan nội tạng và hệ quả tất yếu là bệnh ung thư. Còn urê, do loại phân hóa học này có thể kìm hãm sự phát triển của vi khuẩn nên nhiều người kinh doanh thực phẩm đã tận dụng để lừa người tiêu dùng ( thực phẩm còn tươi ) cho dù urê khó tan trong nước, rửa nhiều cũng khó mà loại bỏ hẳn khỏi thực phẩm, đặc biệt là urê có thể ngấm vào thịt thì không thể loại bỏ.

Một tiến sĩ tên Chu Phạm Ngọc Sơn nhận xét: Từ tháng 5 năm 2005, các nước Châu Âu cấm sự có mặt của màu sudan trong thực phẩm, bởi đây là hóa chất khó hoà tan, có nguy cơ gây ung thư cao cho cả người lẫn vật nuôi nhưng tại Việt Nam, loại màu sudan vẫn được dùng tràn lan.

Bác Sĩ Nguyễn Chấn Hùng, chủ tịch Hội Ung Thư Sài Gòn, cho rằng : Ung thư là hậu quả của điều kiện sống, đặc biệt là các điều kiện xã hội như lối sống ( ăn uống ), chỗ ở ( hít thở ) và công việc. Những chất gây ung thư, đặc biệt là ung thư các cơ quan liên quan đến đường tiêu hóa ( thực quản, dạ dày, ruột…) không chỉ nằm ở độc chất ( bị cấm sử dụng trong công nghệ thực phẩm vì thiếu an toàn thực phẩm ) bị lạm dụng, đưa vào thực phẩm để kiếm lợi. Việc ăn uống không hợp lý cũng gia tăng nguy cơ gây ung thư. Ðun nấu thực phẩm ở nhiệt độ cao vẫn có thể sinh ra sản phẩm nhiệt phân như benzopyren và benzanthraxen – đều là những chất có khả năng gây ung thư rất mạnh. Những thực phẩm chứa nhiều chất béo và carbonhyrat mà chế biến bằng cách nướng, thường sản sinh ra hai loại độc chất này. Ngay cả ăn mặn, nhiều muối ( cá muối, dưa muối, thịt xông khói…) cũng gây ung thư, đặc biệt là ung thư đường tiêu hóa như ung thư dạ dày. Ðiều này đã được giới khoa học Nhật Bản chứng minh. Việc ăn thực phẩm giàu protein ( nhất là loại có nguồn gốc từ động vật ) cũng dẫn đến ung thư trực tràng, đại tràng…

Những thông tin này rất ít người biết và ung thư tại Việt Nam vẫn tiếp tục tăng đáng ngại.

Ngừa Ung Thư bằng thực phẩm

Tại Việt Nam, tỷ lệ mắc các chứng ung thư ngày càng tăng cao. Nhiều người khi mắc phải căn bệnh nan y này thường nghĩ “thôi thì trời kêu ai nấy dạ”. Tuy nhiên, Giáo sư Nguyễn Chấn Hùng, Chủ tịch Hội Ung thư TP HCM cho biết, chỉ 5 – 10% ung thư là do di truyền, còn lại ảnh hưởng từ việc “ăn gì, sống như thế nào, hít thở không khí ra sao”.

Vì vậy, dinh dưỡng hợp lý là một biện pháp dễ thực hiện trong hy vọng làm giảm tỷ lệ mắc bệnh ung thư.

Tiêu thụ nhiều chất xơ và đạm thực vật

Từ nhiều năm nay, các nhà khoa học đã biết thực phẩm có vai trò quan trọng trong việc phòng chống ung thư. Nghiên cứu mới đây của Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) đưa ra kết quả rất lạc quan rằng có thể phòng ngừa ung thư bằng thực phẩm.

Lời khuyên được Giáo sư Nguyễn Chấn Hùng đưa ra là nên hạn chế tiêu thụ đạm động vật, giảm chất béo từ động vật và gia tăng nguồn đạm từ thực vật, tăng lượng chất xơ từ trái cây và rau xanh.

Ở Việt Nam, lối sống công nghiệp hiện đại tại các thành phố lớn đang khiến một số bệnh ung thư gia tăng. Theo ghi nhận của Hội Ung thư, số bệnh nhân mắc bệnh thư vú ngày càng nhiều do chế độ ăn dư thừa chất béo, ít rau xanh và trái cây, ít vận động và tình trạng béo phì… Chế độ ăn uống kiểu công nghiệp với những thức ăn nhanh ( fast food ), ít rau và chất xơ, nhiều chất béo đang làm nguy cơ ung thư đại trực tràng tăng cao.

PGS-TS Nguyễn Thị Lâm, Phó viện trưởng Viện Dinh dưỡng quốc gia cho biết, trong những loại thực phẩm giàu chất xơ thì họ nhà đậu, đặc biệt là đậu nành, được xem là giàu chất xơ nhất.

Trong quá trình tiêu hóa, chất xơ giúp kích thích nhu động ruột nên có thể giúp phòng ngừa táo bón và ung thư ruột già. Đây là các căn bệnh mà người phương Tây thường mắc phải do dùng nhiều thực phẩm tinh chế có ít chất xơ. Ngoài ra, hạt đậu nành chứa 8% nước, 5% chất vô cơ, 15 – 25% chất glucose, 15 – 20% chất béo, 35 – 40% chất protein với đủ các loại axit amin và các loại sinh tố khoáng chất cần thiết.

Vì vậy, xét về chất lượng đạm thì đạm của đậu nành thuộc loại đạm chất lượng cao. Với hàm lượng chất xơ và nguồn đạm dồi dào, hạt đậu nành nhỏ bé là loại thực phẩm có chứa nhiều những chất có khả năng ngăn ngừa mầm mống của một số căn bệnh ung thư.

Sữa đậu nành ngăn ngừa các nguy cơ ung thư

Trong khẩu phần dinh dưỡng hằng ngày, sự có mặt của thực phẩm có nguồn gốc đậu nành càng nhiều thì nguy cơ mắc ung thư tử cung càng thấp. Trong 1.700 phụ nữ ở độ tuổi 30 – 69 tham gia cuộc nghiên cứu của Viện Ung thư Thượng Hải, một nửa được chẩn đoán là bị ung thư tử cung, số còn lại hoàn toàn khỏe mạnh. Sau 5 năm tìm hiểu về mức tiêu thụ thực phẩm có nguồn gốc từ đậu nành của số người này, các chuyên gia nhận thấy nhóm bị bệnh ăn ít đậu nành hơn nhóm còn lại. Điều này đồng thời giải thích vì sao tỷ lệ mắc bệnh ung thư tử cung ở phụ nữ các nước phương Tây luôn cao hơn phương Đông.

Trong một công trình nghiên cứu khác, các nhà khoa học thuộc Trung tâm Ung thư Tokyo (Nhật) đã theo dõi 25.000 phụ nữ trong độ tuổi từ 40 đến 69 trên cả nước Nhật trong hơn 10 năm và ghi nhận số lượng đậu nành họ đã tiêu thụ. Kết quả nghiên cứu đã khẳng định những phụ nữ có lượng genistein cao ( một chất isoflavone có trong đậu nành ) thường ít bị ung thư vú hơn ( tỷ lệ mắc ung thư vú thấp hơn 3 lần ) so với những phụ nữ có lượng genistein thấp. Sữa đậu nành đã được chứng minh là có tác dụng tích cực đối với hầu hết các căn bệnh ung thư thường gặp ở phụ nữ như ung thư vú, ung thư màng tử cung, ung thư buồng trứng hay ung thư dạ dày.

Chuyên gia dinh dưỡng Justine Gayer đến từ Mỹ cho biết, sữa đậu nành không chỉ có tác dụng tốt với các chị em phụ nữ mà còn tốt đối với cả cánh mày râu trong việc phòng ngừa bệnh ung thư tuyến tiền liệt. Đậu nành và các chế phẩm từ đậu nành như sữa đậu nành là những thực phẩm rất bổ dưỡng, thích hợp với nhu cầu dinh dưỡng của nhiều đối tượng. Chính vì vậy, tháng 10/1999, Cơ quan Kiểm tra Thực phẩm và Dược phẩm Mỹ (FDA) đã đưa ra khuyến khích chính thức: “Nên sử dụng 25 gam đậu nành trong khẩu phẩn ăn hằng ngày để đảm bảo và tăng cường sức khỏe”.

Tuy nhiên, các chuyên gia thực phẩm cũng nhấn mạnh rằng : Sữa đậu nành chỉ thật sự bổ dưỡng nếu quy trình chế biến, bảo quản và bày bán đảm bảo các quy định về vệ sinh an toàn thực phẩm. Nếu sử dụng các loại sữa đậu nành bán rong, không rõ nguồn gốc, chế biến không đảm bảo vệ sinh… thì sẽ tiềm ẩn nguy cơ ngộ độc thực phẩm. Các loại hương liệu, chất phụ gia dùng tràn lan không kiểm soát cũng có thể là nguyên nhân gây ung thư và các bệnh nguy hiểm khác. Sữa đậu nành khi ấy sẽ không còn là thực phẩm giàu dinh dưỡng, giúp phòng ngừa bệnh tật nữa; mà ngược lại, sẽ là mối đe đọa thực sự đối với sức khỏe người tiêu dùng.

http://www.datviet.com/threads/176299-Ung-th%C6%B0-t%C4%83ng-v%E1%BB%8Dt-th%E1%BB%B1c-ph%E1%BA%A9m-l%C3%A0-nguy%C3%AAn-nh%C3%A2n-ch%C3%ADnh

http://niemtin.free.fr/ungthuthucpham.htm

http://webvkal.com/vkal/_forum/snitzforum2000_v34_05/topic.asp?TOPIC_ID=1390

http://violet.vn/thcs-tranphu-daklak/entry/show/cat_id/2921927/entry_id/4695264

Cúng ông Công ông Táo 23 tháng chạp

Ngày 23 tháng Chạp hàng năm người ta luôn cúng ông Táo. Ông Táo là thần cai quản việc bếp núc trong mỗi nhà. Ông Táo còn được gọi là Thổ Công lên chầu trời nên có nơi gọi ngày này là Tết ông Công, lễ cúng có cá chép vì người Việt cho rằng, ông Táo cưỡi cá chép lên trời.

ong cong ong tao
Ông Công ông Táo

Người Việt quan niệm ba vị Thần Táo định đoạt phước đức cho gia đình, phước đức này do việc làm đúng đạo lý của gia chủ và những người trong nhà. Bàn thờ thường đặt gần bếp, trên có bài vị thờ viết bằng chữ Hán.

Nghi lễ cúng Ông Táo

Theo tục cổ truyền của người Việt thì Táo quân gồm hai ông và một bà, tượng trưng là 3 cỗ, “đầu rau” hay “chiếc kiềng 3 chân” ở nhà bếp. Vào ngày này, Táo quân sẽ lên thiên đình để báo cáo mọi việc lớn nhỏ trong nhà của gia chủ với Thượng Đế (hay Ông Trời). Táo quân cũng còn gọi là Táo công là vị thần bảo vệ nơi gia đình mình cư ngụ và thường được thờ ở nhà bếp, cho nên còn được gọi là Vua Bếp. Vị Táo quân quanh năm chỉ ở trong bếp, biết hết mọi chuyện trong nhà, cho nên để Vua Bếp “phù trợ” cho mình được nhiều điều may mắn trong năm mới, người ta thường làm lễ tiễn đưa ông Táo về chầu Trời rất trọng thể. Lễ vật cúng Táo công gồm có: mũ ông Công ba cỗ hay ba chiếc: hai mũ đàn ông và một mũ đàn bà. Mũ dành cho các ông Táo thì có hai cánh chuồn, mũ Táo bà thì không có cánh chuồn. Những mũ này được trang sức với các gương nhỏ hình tròn lóng lánh và những giây kim tuyết màu sắc sặc sỡ. Để giản tiện, cũng có khi người ta chỉ cúng tượng trưng một cỗ mũ ông Công (có hai cánh chuồn) lại kèm theo một chiếc áo và một đôi hia bằng giấy. Màu sắc của mũ, áo hay hia ông Công thay đổi hàng năm theo ngũ hành. Thí dụ:

+ Năm hành kim thì dùng màu vàng
+ Năm hành mộc thì dùng màu trắng
+ Năm hành thủy thì dùng màu xanh
+ Năm hành hỏa thì dùng màu đỏ
+ Năm hành thổ thì dùng màu đen

Những đồ “vàng mã” này (mũ, áo, hia, và một số vàng thoi bằng giấy) sẽ được đốt đi sau lễ cúng ông Táo vào ngày 23 tháng Chạp cùng với bài vị cũ. Sau đó người ta lập bài vị mới cho Táo Công.

Theo tục xưa, riêng đối với những nhà có trẻ con, người ta còn cúng Táo quân một con gà luộc nữa. Gà luộc này phải thuộc loại gà cồ mới tập gáy (tức gà mới lớn) để ngụ ý nhờ Táo quân xin với Ngọc Hoàng Thượng Đế cho đứa trẻ sau này lớn lên có nhiều nghị lực và sinh khí hiên ngang như con gà cồ vậy!

Ngoài ra, để các ông và các bà Táo có phương tiện về chầu trời, ở miền Bắc người ta còn cúng một con cá chép còn sống thả trong chậu nước, ngụ ý “cá hóa long” nghĩa là cá sẽ biến thành Rồng đưa ông Táo về trời. Con cá chép này sẽ “phóng sinh” (thả ra ao hồ hay ra sông sau khi cúng).

Ở miền Trung, người ta cúng một con ngựa bằng giấy với yên, cương đầy đủ. Còn ở miền Nam thì đơn giản hơn, chỉ cúng mũ, áo và đôi hia bằng giấy là đủ.

Tùy theo từng gia cảnh, ngoài các lễ vật chính kể trên, người ta hoặc làm lễ mặn (với xôi gà, chân giò luộc, các món nấu nấm, măng…v…v) hay lễ chay (với trầu cau, hoa, quả, giấy vàng, giấy bạc..v…v..) để tiễn Táo công.

Sự tích Táo quân bắt nguồn từ Trung Hoa, truyện đã được “Việt Nam hóa” với nhiều tình tiết khác nhau. Tuy nhiên, các câu truyện vẫn nói lên “tình nghĩa yêu thương” giữa một người vợ và hai người chồng cũ và mới. Chính vì những mối ân tình đó mà ba người đều đã quyên sinh vì nhau. Thượng đế thông cảm mối tình sâu nghĩa đậm này đã cho về bếp núc ở gia đình… Bài vị thờ vua Bếp thường được ghi vắn tắt là “Định Phúc táo Quân” nghĩa là thần định mọi sự hạnh phúc.

Mâm cơm làm để cúng có thể là:
1. Món gà luộc (không có đầu )
2. Xôi vò gấc
3. Thịt đông
4. Vịt ninh măng khô
5. Miến nấu vời tim, gan mề gà và nước dùng
6. Một đĩa xào thập cẩm xúp lơ xanh trắng, cà rốt, mộc nhĩ với bóng và thịt thăn lợn
7. Một bát mọc
8. Chè kho
9. Giò lụa
10. Giò bò
11. Nộm rau câu
12. Thịt lợn kho Tàu
13. Bánh chưng (chồng tự gói )
14. Hành muối (Hành tây nhỏ muối chứ không có hành ta khô như ở Việt Nam đâu ạ)

Bài văn khấn cúng 23 tháng chạp (ông táo về trời)
(Nam mô A di đà Phật)
Nay nhân ngày 23 tháng Chạp
Lòng chúng con dào dạt mênh mông
Toàn gia quyết dốc một lòng
Sắm lễ mọn dâng lên dinh tọa
Đã nhất tâm một lòng một dạ
Thắp hương thơm lễ tạ chư thần
Đông trù tư mệnh. Táo phủ thần quân
Ngài là chủ ngũ tại chư thần xét soi
Người trần phạm tục phạm sai
Cúi nhận lỗi các ngài gia ân
Ban lộc ban phước ban phần
Công bằng hợp lý mười phân vẹn mười
Hôm nay ngài sắp về trời
Lòng con tâm niệm vài cầu xin
Cầu cho trăm họ bình yên
Cầu cho gia sự ấm êm thuận hòa
Xanh như lá, đẹp như hoa
Bước sang xuân mới trẻ già yên vui
(Họ tên… số nhà… đường phố)
Cùng nhất tâm cẩn cáo
Nam mô A di đà Phật
(Khấn xong 3 lần rồi đốt vàng. Nếu cúng cá chép sống thì đem thả ra sông)
Sưu tầm

http://holiday.yeudoi.net/2011/01/cung-ong-cong-ong-tao-23-thang-chap.html

Đầu năm thường làm gì và kiêng gì để may mắn

Tin rằng đầu năm làm những điều tốt đẹp thì cả năm sẽ may mắn, sung túc, nên Tết đến người Việt dạy con cháu phải sống vui vẻ, hòa thuận, tránh làm những việc “gở” sẽ mang đến xui xẻo như: quét nhà, làm vỡ đồ đạc, đòi nợ, cãi nhau…

bao lì xì may mắn
Bao lì xì là một trong những vật mang lại nhiều may mắn cho cả người trao lẫn người nhận
Trao đổi với VnExpress.net, Tiến sĩ Nguyễn Đệ, Giảng viên khoa Văn hóa học, Đại học Văn hóa TP HCM cho biết, trong đời sống người dân Việt, Tết Nguyên Đán được xem là thời điểm rất quan trọng. Nếu như ngày Mùng Một Tết bắt đầu một mùa xuân mới của đất trời, thì đối với con người nó có ý nghĩa bắt đầu của một chu trình sống, làm việc cũng như một chu trình tình cảm mới.
Không biết tự bao giờ những tập tục ngày đầu xuân này đã chiếm vị trí quan trọng trong văn hóa cũng như tín ngưỡng dân gian Việt Nam. Ngày nay, con người hiện đại vẫn truyền tai nhau giữ nét truyền thống này như một phương thức tâm linh để tự bảo vệ trước những điều bất trắc, điềm “gở”, đồng thời chủ động đón điều lành đến nhà.
Đề cập riêng về hệ quả của việc tuân thủ hay không những điều kiêng kỵ này, Tiến sĩ Đệ cho rằng, nó tùy thuộc vào quan niệm và tín ngưỡng riêng của từng người, từng gia đình. Bởi trên thực tế chưa có trường hợp cụ thể nào chứng minh được tính đúng sai của nó. Song ông nhìn nhận, việc hiểu biết các tập tục này sẽ giúp người ta biết cách cư xử sao cho tế nhị, tránh gây hiểu lầm, khó xử trong các mối quan hệ.
Người Việt kiêng quét nhà 3 ngày Tết vì sợ cả năm làm ăn thất bát. Ảnh: Thi Trân
Người Việt kiêng quét nhà 3 ngày Tết vì sợ cả năm làm ăn thất bát. Ảnh: Thi Trân
Xuân Tân Mão 2011 đang đến gần, ông Đệ cũng chia sẻ 14 điều kiêng kỵ phổ biến trong ngày Tết ở nước ta như sau:

Kiêng quét nhà:

Dân gian cho rằng nếu quét nhà vào 3 ngày đầu năm thì cả năm đó gia đình sẽ nghèo túng, khánh kiệt. Hoặc có thể quét nhà nhưng tập để rác ở một góc nhà chứ không hốt đi.
Tập tục này xuất phát từ truyền thuyết, ngày xưa ở Trung Hoa có một lái buôn thật thà tên là Âu Minh. Khi ông đi qua hồ Thanh Thảo được Thủy Thần thương ban cho một người hầu tên là Như Nguyệt. Từ ngày thương gia này đem Như Nguyệt về nuôi, trong nhà làm ăn phát đạt, chỉ vài năm là giàu to.
Một hôm Như Nguyệt phạm lỗi, Âu Minh không kiềm được cơn giận đã ra tay đánh cậu bé. Như Nguyệt hoảng sợ trốn vào đống rác và sau đó biến mất tăm. Từ ngày đó, Âu Minh làm ăn sa sút, buôn bán không được nên nghèo kiết xác. Dân làng bàn tán xôn xao cho rằng Như Nguyệt là một vị thần đã mang lại sự giàu có, hưng thịnh mà nhà Âu không biết quý trọng. Từ đó, dân gian đã lập bàn thờ Như Nguyệt và đặt tên là Thần Tài với hy vọng vị thần này sẽ độ trì cho gia đình được nhiều tài lộc.

Cũng xuất phát từ truyền thuyết này mà ngày Tết, nhân dân có tục kiêng hốt rác trong ba ngày đầu năm vì sợ hốt mất Thần Tài ẩn trong đống rác đổ đi thì cả năm đó làm ăn sẽ thất bát. Vì thế từ trước đó cho đến đêm giao thừa, dù bận rộn đến đâu mọi người cũng phải dọn dẹp nhà cửa, sân vườn, đồng thời ý tứ ức giữ gìn nhà cửa không vứt rác bừa bãi.

Riêng ở Nam bộ người ta còn cho rằng sau khi quét dọn phải cất hết chổi, bởi nếu trong ngày Tết bị mất chổi là điềm gở, cả năm đó nhà sẽ bị trộm vào vét sạch của cải.

Kỵ mai táng:

Tết Nguyên Đán được gọi là “Tết Cả”, là ngày vui nhất của một năm, có ý nghĩa rất thiêng liêng mở đầu cho một vận hội mới của đất trời, của con người và cả dân tộc. Vì thế dù gia đình có tang cũng phải tạm gác chuyện buồn để hòa chung với niềm vui toàn dân tộc. Vì vậy có tục lệ cất khăn tang trong ba ngày Tết, tức là nhà có đại tang kiêng đi chúc Tết, mừng tuổi bà con, xóm giềng, còn ngược lại bà con xóm giềng lại cần đến chúc Tết và an ủi gia đình bất hạnh đó.
Trường hợp gia đình có người chết vào ngày 30 tháng Chạp mà gia đình có thể định liệu được thì nên chôn cất cho kịp trong ngày đó. Đa số các gia đình kiêng để sang ngày mùng Một đầu năm. Còn nếu qua đời đúng Mùng Một Tết thì chưa phát tang vội nhưng phải chuẩn bị mọi thứ để sáng Mùng Hai làm lễ phát tang.

Kỵ cho nước, cho lửa:

Người ta rất kỵ người khác đến xin lửa nhà mình. Vì quan niệm lửa là đỏ, là may mắn, cho người khác cái may trong ngày Mùng Một Tết thì cả năm đó trong nhà sẽ gặp nhiều điều xui rủi như làm ăn thua lỗ, trong nhà lủng củng, ra đường hay gặp tai vạ.
Ngoài ra, cũng kiêng cho nước đầu năm vì nước được ví như nguồn tài lộc, nguồn công năng cho gia đình. Nếu cho nước thì sẽ bị mất “lộc”.
Bởi quan niệm này nên ngay từ những ngày cuối năm, dân gian luôn chủ động đưa nước đầy ắp lu vại, lửa hồng trong bếp để tránh phải đi xin mấy ngày đầu năm.

Kỵ vay mượn, trả nợ ngày đầu năm và đầu tháng:

Người xưa dạy, không nên vay hoặc cho tiền bạc, đồ đạc vào những ngày đầu năm mới vì sẽ khiến gia đình rơi vào cảnh túng thiếu cả năm. Điều kiêng kỵ này xuất phát từ quan niệm ngày đầu xuân con người mở cửa để đón lộc vào nhà, còn nếu cho mượn hoặc trả giống như “dâng” tài lộc vào tay khác.

Kiêng ăn thịt chó, cá mè, vịt, trái chuối…

Là những loài mà tên gọi của nó gắn liền với những điều không may lành như “trượt vỏ chuối”…

Không làm vỡ đồ đạc:

Vỡ bát đĩa, ấm chén hoặc cãi nhau, chửi tục, khóc lóc, buồn tủi, nói điều xui rủi…sẽ khiến gia đình bất hòa, chia rẽ.

Kiêng mặc quần áo màu đen (hoặc trắng):

Theo quan niệm của người xưa, màu đen và trắng là màu của tang lễ, chết chóc. Thay vào đó nên mặc đồ màu hồng, đỏ, vàng, xanh… tạo nên sự phấn khởi và vui vẻ để đón chào năm mới.

Kiêng đi chúc Tết vào sáng Mùng Một Tết:

Xuất phát từ phong tục xông nhà xông, xông đất đầu năm, người đầu tiên bước vào nhà ai trong ngày Mùng Một Tết chính là người quyết định đem lại sự may mắn hoặc xui xẻo cho gia đình ấy trong cả năm. Vì thế người ta nên tránh đi chúc Tết vào sáng Mùng Một nếu không được gia chủ mời vì sợ sẽ mang đến điều không tốt đẹp gia đình đó.

Kiêng giặt giũ vào Mùng Một và Hai Tết:

Vì ngày sinh của thần Thủy là ngày 1, 2 tháng Giêng Âm lịch, do đó nên tránh giặt quần áo trong hai ngày này để phòng xui xẻo.

Không treo tranh ảnh có nội dung tiêu cực:

Không treo tranh khóc lóc, đánh ghen, tai nạn. Ngược lại nên dùng những bức tranh thể hiện sự may mắn, sung túc như đàn lợn, gà, em bé, vàng bạc…

Kiêng Mở tủ:

Một số gia đình kiêng mở tủ vào ngày Mùng Một Tết do tin rằng mở tủ lấy tài sản tức là “tống tiễn” tài lộc ra khỏi nhà. Do vậy, người lớn thường nhắc trẻ con cần lấy sẵn đồ đạc, quần áo diện ngày đầu năm ra ngoài trước lúc giao thừa.

Kiêng chụp hình hoặc chúc Tết người đang nằm ngủ:

Bởi đây là tư thế của người chết, người bệnh, nên chụp hình hoặc chúc Tết lúc này không khác gì “rủa” họ bệnh tật, chết chóc cả năm. Ngoại trừ trường hợp nằm để tạo dáng chụp ảnh…

Kiêng xuất hành ngày Mùng Năm:

Người Việt thường tin rằng Mùng 5 là ngày nguyệt kỵ không thích hợp cho xuất hành. Chẳng vậy mà ca dao Việt Nam có câu: “Mồng năm, mười bốn, hăm ba. Đi chơi cũng thiệt nữa là đi buôn”.

Kiêng xõa tóc:

Ở vùng quê Việt Nam và một số gia đình gốc Hoa, người ta kỵ việc xõa tóc của các thiếu nữ. Họ cho rằng tóc xõa rũ rượi gợi lên liên tưởng đến những hình ảnh ma quái, cõi âm. Vì vậy, tốt nhất, vào những ngày này, phụ nữ nên chọn các kiểu tóc buộc, tết, kẹp gọn gàng khi ra đường. Tuy nhiên theo ghi nhận của Tiến sĩ Nguyễn Đệ, tập tục này không phổ biến lắm.

 

 

http://holiday.yeudoi.net/2011/02/au-nam-thuong-lam-gi-va-kieng-gi-e-may.html

Nguồn gốc tết Đoan Ngọ (5/5 âm lịch)

Hằng năm, nhiều địa phương trên khắp nước ta, cứ đến mồng 5 tháng 5 âm lịch lại tổ chức ăn Tết Đoan Ngọ.
tet doan ngo
Tết Đoan Ngọ năm nay nhằm ngày 6/6/2011
Vậy Tết Đoan Ngọ là Tết gì? Theo sách “Phong thổ kí” thì Tết Đoan Ngọ được gọi là Tết Đoan Dương. Đoan Ngọ là bắt đầu giữa trưa (Đoan: mở đầu, Ngọ: giữa trưa). Còn Dương là mặt trời, là khí dương, Đoan Dương có nghĩa là bắt đầu lúc khí dương đang thịnh.
Sở dĩ Tết này gọi là Tết Đoan Ngọ, chính vì tháng 5 là lúc bắt đầu trời nắng to, khí dương đang thịnh như mặt trời vào lúc giữa trưa. Theo quan niệm Đông phương thì phương Nam là chính ngọ, mà ngọ là ngôi dương cho nên Tết này gọi là Tết Đoan Dương. Ở Trung Quốc, họ gọi Tết Đoan Ngọ là Tết Trùng Ngũ vì là hai con số 5 gặp nhau, mồng 5 tháng 5.
Ngày xưa, lúc ban đầu, ngày Đoan Ngọ chỉ là ngày dân chúng cúng lễ để đánh dấu một thời tiết mới, mừng sự trong sáng, quang đãng. Hơn nữa, giữa tiết hạ vì oi bức thường có bệnh thời khí nên người ta hay cúng lễ để cầu an. Về sau này, để thêm ý nghĩa, người ta lấy ngày đó làm ngày kỉ niệm Khuất Nguyên và các thầy thuốc cũng nhân ngày đó để kỉ niệm hai chàng Nguyễn Triệu và Lưu Thần vào núi Thiên Thai hái thuốc.
Khuất Nguyên làm chức Tả Đồ nước Sở dưới triều vua Sở Hoài Vương bên Trung Quốc, có tài và liêm chính. Về sau ông bị nhà vua truất bỏ. Để tả nỗi oán than, ông có viết bài thơ Ly Tao nổi tiếng. Đến đời vua Tương Vương, ông còn bị đi đày vì nhà vua nghe theo lời bọn xu nịnh. Ông buồn nhảy xuống sông Mịch La tự vẫn. Hôm đó là ngày mồng 5 tháng 5.
Được tin đó, nhà vua vô cùng hối hận và thương tiếc, người dân làm cỗ đem ra bờ sông ném xuống nước cho ông hưởng.
Còn Lưu Thần và Nguyễn Triệu là hai người đời nhà Hán, nhân ngày Tết Đoan Dương cùng rủ nhau vào núi hái thuốc, gặp hai tiên nữ kết duyên. Sau thời gian nửa năm sống nơi tiên cảnh với vợ tiên, hai người nhớ nhà đòi về. Giữ lại không được, hai tiên nữ đành đưa tiễn chồng về quê cũ. Vì thời gian ở tiên cảnh chỉ có nửa năm nhưng là mấy trăm năm ở cõi trần. Hai chàng thấy phong cảnh quê nhà đã khác xưa, người quen thì đã ra người thiên cổ, hai chàng bèn rủ nhau trở lại cõi tiên nhưng không được. Hai chàng ra đi mà không thấy trở về…
Trong ngày Tết Đoan Ngọ, thuở xưa ở các làng xã có tế thần ở đình, đền, ở thôn, xóm thì cúng ở miếu. Tại gia đình thì sửa lễ cúng tổ tiên và cúng Thổ công. Lễ cúng là phẩm vật toàn trái cây. Riêng các gia đình thầy thuốc còn có thêm lễ cúng Thánh sư.
Sau lễ cúng Tết Đoan Ngọ là các tục lệ như tục giết sâu bọ, tục nhuộm móng chân, móng tay, tục tắm nước lá mùi, tục khảo cây lấy quả, tục hái thuốc vào giờ ngọ, tục treo ngải cứu để trừ tà… Phần lớn các tục lệ trên nay đã được bãi bỏ, chỉ còn giữ lại tục tắm nước lá mùi và tục đi hái lá thuốc. Nhiều địa phương ở ven sông, ven biển thay vì tắm nước lá mùi thì đúng giờ ngọ họ đi tắm sông, tắm biển gọi là tắm mồng 5.
Ở một số nơi còn giữ tục tết thầy học, tết thầy lang trong dịp này để trả ơn sự dạy dỗ của thầy giáo và đền ơn cứu bệnh của thầy lang.
Cũng như nhiều các lễ tiết khác, Tết Đoan Ngọ nguyên sơ từ Trung Quốc truyền sang Việt Nam nhưng đến nước ta được biến đổi mang một hình thức và ý nghĩa văn hoá khác. Những tập tục trong lễ tết được xây dựng trên căn bản nhân nghĩa và đạo đức truyền thống. Những tục lệ tết thầy giáo, thầy thuốc, biếu tặng những người đã tri ân cho mình đã chứng tỏ rằng, lễ giáo của ta rất được tôn trọng và những ân sâu nghĩa trọng không bao giờ quên.
Tết Đoan Ngọ ngày nay, qua mọi biến đổi của thời cuộc vẫn tồn tại trong nhân dân với ý nghĩa thiết thực và thiêng liêng của nó. Ăn Tết Đoan Ngọ, chúng ta cần tìm hiểu giá trị và tinh thần của ngày Tết này…

http://holiday.yeudoi.net/2011/06/nguon-goc-tet-oan-ngo-55-am-lich.html

Nguồn gốc Rằm tháng Giêng (Nguyên tiêu)

Ngày 15/1 hay còn gọi là ngày rằm tháng Giêng là một trong những ngày rất quan trọng theo lịch âm của người châu Á. Có nơi thậm chí còn quan niệm “Cúng cả năm không bằng rằm tháng Giêng”. Ở Trung Quốc, ngày này người ta tổ chức Lễ hội đèn lồng để chính thức kết thúc những ngày Tết nguyên đán.
ram thang gieng
Rằm tháng giêng là ngày mặt trăng tròn nhất trong năm
Vi sao co ngay Ram thang Gieng
Liên quan đến ngày Lễ đèn lồng kỷ niệm ngày trăng tròn đầu tiên theo lịch âm này có rất nhiều truyền thuyết đã được dựng lên.
Vi sao co ngay Ram thang Gieng
Truyền thuyết thứ nhất kể rằng: “Ngày xửa ngày xưa có một con thiên nga từ trên thiên đình bay xuống hạ giới đã bị một người thợ săn bắn chết. Để trả thù cho con thiên nga, Ngọc Hoàng đã sai một đội quân Thiên đình đúng ngày 15 tháng 1 xuống hỏa thiêu toàn bộ con người và động vật dưới hạ giới. Rất may cho loài người là có một số vị thần trên Thiên đình không đồng ý với quyết định có phần hơi nặng tay của Ngọc Hoàng. Họ đã liều mình xuống hạ giới để hiến kế cho chúng sinh. Thế là vào ngày đó, nhà nhà treo đèn lồng và bắn pháo hoa để trên Thiên đình tưởng rằng nhà cửa của họ đã bị phóng hoả. Nhờ đó mà loài người mới thoát khỏi cảnh diệt vong”.
Vi sao co ngay Ram thang Gieng
Truyền thuyết thứ hai kể rằng: “Vào thời Hán Vũ Đế, có một cô gái trẻ tên là Yuanxiao sống trong cung bị cấm về thăm cha mẹ vào ngày 15 tháng 1 đã có ý định lao xuống giếng để tự vẫn. Cảm động trước tấm lòng hiếu thảo của cô gái, một vị quan cận thần có tên là Dongfang Shuo đã nghĩ ra một kế để giúp cô. Ông tâu với Hán Vũ Đế rằng, ngày 16 tháng 1, Thiên dình sẽ sai Hỏa thần xuống thiêu rụi Kinh thành. Để tránh tai họa đó, mọi người phải treo đèn lồng trước cửa nhà mình và ngoài đường vào ngày 15. Theo lệnh của Hán Vũ Đế, ngày đó mọi nhà đều treo đèn lồng, nhân lúc mọi người đang mải ngắm những chiếc đèn xinh xắn đó, cô gái trẻ đã trốn về nhà thăm cha mẹ mà không hề ai biết”.
Vi sao co ngay Ram thang Gieng
Tuy nhiên, cả hai câu chuyện trên chỉ là truyền thuyết, còn theo các học giả Trung Quốc thì Lễ hội đèn lồng xuất phát từ truyền thống sử dụng lửa để kỷ niêm ngày lễ hội và xua đi những điều không may của người dân nước này. Nhưng kể từ khi đạo Phật du nhập vào Trung Quốc vào thời Hán thì Lễ hội đèn lồng đã khoác lên mình những màu sắc tôn giáo khác nhau. Những người theo đạo Phật dùng ngày này để tưởng nhớ Đức Phật, trong khi những người theo Đạo giáo thì dùng ngày này để kỷ niệm sinh nhật của Hoả thần.
Vi sao co ngay Ram thang Gieng
Không chỉ có đèn lồng, vào ngày này người ta còn làm những cái bánh Yuanxiao (giống như bánh chưng của Việt Nam). Vì vậy, có nhiều nơi Lễ hội đèn lồng còn được gọi là Lễ hội bánh Yuanxiao. Tuy nhiên, dù tên gọi có là gì thì đây cũng được coi là một ngày Lễ rất quan trọng của người Trung Quốc, là một phần quan trọng trong dịp Tết nguyên đán. Nó là Lễ hội chính thức khép lại những ngày Tết nguyên đán của người dân nơi đây.

 

http://holiday.yeudoi.net/2011/02/nguon-goc-ram-thang-gieng-nguyen-tieu.html

Ý Nghĩa Hoa Mẫu Đơn

Hoa Mẫu ĐơnThịnh vượng – Hạnh phúc

Tên tiếng Việt : Hoa Mẫu Đơn
Tên Trung Quốc : Sho-Yo (hay Shao-Yao)
Tên tiếng Anh : Peony
Tên tiếng Pháp : Pivoine officinale
Tên Latin : Paeonia officinalis

Tên khoa học : Paeonia lactiflora
Họ : Paeoniaceae

Ý nghĩa – Biểu tượng : Mẫu đơn là loài hoa vương giả sang trọng ở Trung Quốc biểu tượng cho sự giàu có, thịnh vượng, sắc đẹp. Ở Nhật Bản, Mẫu Đơn tượng trưng cho cuộc hôn nhân hạnh phúc với nhiều con cháu. Còn trong ngôn ngữ loài hoa phương Tây, nhờ những đặc tính y học tuyệt vời, Mẫu đơn còn được xem như một loại dược thảo chữa bệnh và mang ý nghĩa “sự e lệ”.

Mẫu đơn có nguồn gốc từ Trung Quốc và Tây Tạng, là một trong những cây hoa được con người biết đến từ rất sớm, cách đây đã gần 4000 năm. Khi những nhà truyền giáo đạo Phật đến Nhật Bản, họ đã đem theo kiến thức về những bông hoa Mẫu đơn này. Người Nhật luôn là một dân tộc yêu hoa, nên bông hoa đẹp mới đến nhanh chóng trở thành một phần trong văn hóa của họ. Mẫu đơn là bông hoa của Tháng Sáu ở Nhật Bản. Từ Trung Hoa và Nhật Bản, nó chu du sang tận đỉnh núi Olympus, tìm cho mình một cái tên.

Peony được đặt tên theo Paeon, một thầy thuốc học trò của Thần Y Asclepius trong thần thoại Hy Lạp.Ông được nữ thần Leto (mẹ của thần Mặt Trời Apollo) mách bảo cách lấy được chiếc rễ thần kỳ mọc trên đỉnh Olympus mà nó có thể xoa dịu được cơn đau của người phụ nữ khi sanh nở. Asclepius trở nên ghen tức với Paeon. Để cứu Paeon thoát chết vì sự phẫn nộ của Asclepius, thần Zeus đã biến ông thành một bông hoa Mẫu đơn.

Ngày nay, Mẫu đơn là biểu tượng của sự thịnh vượng, phồn vinh. Bạn có biết rằng, xa xưa, loài hoa vương giả này chỉ thuộc sở hữu của giới quý tộc giàu có ở Trung Quốc. Bông hoa quốc sắc thiên hương này từng rất được ưu ái qua nhiều triều đại, với mệnh danh “Chúa của muôn hoa”. Nhất là giai đoạn từ thế kỷ 5 đến thế kỷ 13 sau Công Nguyên. Mẫu đơn được ca tụng trong văn thơ, nhạc và tranh vẽ lúc bấy giờ.

Thành phố Luoyang (Giang Nam ?) – Trung Quốc, nổi tiếng về nhiều chủng loại Mẫu đơn phong phú, rực rỡ sắc màu nhờ thời tiết ôn hòa và đất đai thích hợp. Ngày 21/9/1982, người dân Luoyang chính thức chọn Mẫu đơn là biểu tượng hoa của thành phố mình. Tháng 4 là tháng của Hoa Mẫu Đơn, thật sự là mùa vui cho những người yêu hoa ở xứ sở này. Hoa Mẫu đơn nở đẹp lộng lẫy, hương thơm, sắc màu hoa hiện diện khắp nơi trong thành phố. Và lễ hội Mẫu đơn Louyang – Luoyang Peony Festival được tổ chức từ 15/4 – 25/4 hằng năm là một lễ hội văn hóa lớn, niềm tự hào của cư dân Luoyang. Suốt mùa lễ hội, tưng bừng những đèn lồng sặc sỡ, các hoạt động kinh tế cũng khá nhộn nhịp, không khí vui tươi và gây một ấn tượng sâu sắc cho tất cả các du khách trên khắp thế giới đến chơi. Ở Luoyang có những loài Mẫu đơn quý hiếm, màu sắc thay đổi lạ, hay cả những bông hoa lớn đến hàng trăm cánh, sống đã hàng trăm tuổi.

Võ Hậu ra lệnh cho muôn hoa trong vườn ngự uyển nở cùng lúc trong đêm bằng một bài thơ tứ tuyệt khắc ngay cửa vườn. Linh ứng thay, tất cả trăm hoa phụng mệnh ! Chỉ có một cây Mẫu đơn vẫn khẳng khiu trơ lá. Thế là Mẫu đơn bị đày khỏi kinh đô, xuống vùng ngoại ô Giang Nam. Kỳ diệu thay ! Vừa đến đó, bông hoa bừng nở đẹp tuyệt vời ! Võ Hậu rất tức giận, ra lệnh đốt nó đi, nhưng thậm chí sau khi đốt, Mẫu đơn vẫn nở hoa. Từ truyền thuyết này, hoa Mẫu đơn càng được yêu quý hơn trong dân gian.Người đương thời thấy vậy dệt bài Phú Ngọc Lâu Xuân Tứ nhằm thương hại và tán thán vẻ đẹp, sự khẳng khái của hoa Mẫu Đơn, thà chịu cảnh phong trần lưu lạc tự giải phóng cuộc đời chớ không làm vương giả chốn kinh đô, chịu giam mình trong vườn hoa tù hãm của bạo chúa, đem sắc đẹp hương thơm ban rải cho mọi người để được dự phần thanh cao.(Bài của chị Rain).

“Peony – the friend of physicians and the praise of cooks.”
(Charlemagne – hoàng đế La Mã)

Sẽ là thiếu sót nếu không kể đến những khả năng kỳ diệu lạ thường của cây hoa mà người ta đã lưu truyền trong dân gian. Dược tính của Mẫu đơn chủ yếu ở rễ và hạt. Rễ cây có tính kháng sinh, giúp giảm đau, trị bỏng, làm giảm huyết áp, giúp trẻ mọc răng, chữa bệnh vàng da, dị ứng, thận…Hạt hoa từng được xem như một loại gia vị thông dụng. Những tập tục mê tín còn tin rằng nếu đeo một vòng cổ kết bằng hạt Mẫu đơn, bạn sẽ tránh được các bệnh như hủi, động kinh, mất trí và nó còn xua tan những cơn ác mộng, như một lá bùa hộ mạng bảo vệ người ta chống lại ma quỷ hay những thế lực của bóng đêm !

Khoảng năm 77 sau Công Nguyên, trong cuốn sách Pliny”s Natural History đã mô tả chi tiết về cây hoa và 20 bệnh chữa bằng những bộ phận của nó. Không lâu sau đó, Dioscoride cũng đã viết một luận án về những cây thảo dược, trong đó có Peony. Vì là một cây thuốc quan trọng, dược liệu Mẫu đơn được sản xuất với lượng lớn hằng năm nhằm đáp ứng nhu cầu ở Trung Quốc và thể giới.

Bạn biết không, hoa Mẫu đơn – Peony là biểu tượng hoa lần thứ tư (!) của tiểu bang Indiana – Hoa Kỳ. Quả thật là lận đận bạn nhỉ ! Hì, mình chưa thấy tiểu bang nào thay đổi biểu tượng hoa của họ nhiều như vậy, đến những 4 lần ! Bông hoa đầu tiên được chọn là Cẩm Chướng (15/3/1913), rồi đến Tulip – Uất kim hương (1/3/1923), Cúc Zinnia (chưa đầy 10 năm sau đó), và sự đổi ngôi cuối cùng mới dành cho Mẫu đơn – Peony vào ngày 13/3/1957.

Pink Peony is so much more than a fragrance, it””s a lifestyle. The fragrance of the romantic, light-hearted woman who lives every moment with grace and elegance.

In bài viết Trở lại…
  Xem danh sách các bài viết thuộc nhóm này
          Ý nghĩa hoa Violet  Ý nghĩa hoa Violet
          Ý nghĩa các loài hoa  Ý nghĩa các loài hoa
          Hoa Ban - Hoa của tình yêu vùng Tây Bắc  Hoa Ban – Hoa của tình yêu vùng Tây Bắc
          Ý nghĩa hoa cúc  Ý nghĩa hoa cúc
          Mười hai tháng - Mười hai loài hoa  Mười hai tháng – Mười hai loài hoa
          Ý nghĩa hoa phong lan  Ý nghĩa hoa phong lan
          Ý nghĩa hoa mộc lan  Ý nghĩa hoa mộc lan
          Hoa nói lên tính cách  Hoa nói lên tính cách
          Ý nghĩa của hoa Hồng  Ý nghĩa của hoa Hồng
          Ý nghĩa hoa quỳnh  Ý nghĩa hoa quỳnh

http://www.sieuthihoa.com.vn/San-Pham/y-nghia-cac-loai-hoa-965/y-nghia-hoa-mau-don.html

Gợi giấc mơ xưa


Năm 1954, ông quen cô gái có cái tên khá dễ thương: Lê Thu Hiền. Gia đình cô gái này vốn là người Bắc định cư tại Sài Gòn. Tình cảm hai người ngày càng đằm thắm, và ông luôn tin rằng cuộc tình ấy sẽ mang đến những điều như ông hằng mong ước. Bỗng một ngày, cô nói với ông rằng có người đang hỏi cưới cô. Ông liền liều đến nhà cô để gặp người bố và thưa chuyện hai đứa, nào ngờ chẳng ngăn được số phận, thời gian sau cô thật sự đi lấy chồng, lấy anh giám đốc trường dạy lái xe Auto Ecole Mayer.Đó là thời điểm giáp tết Ất Mùi (1955), ngày cô lên xe hoa, ông ngồi ở quán cà phê cạnh nhà cô, nhìn thấy cô mặc lễ phục cô dâu, ôm bó hoa trắng. Đám cưới ấy to lắm, đoàn rước dâu đi một vòng rồi mới về nhà chú rể. Mỗi vòng bánh xe quay là mỗi lần nghiền nát tim ông. Nỗi buồn, sự đau đớn dâng ngập trong lòng ông. Đoàn xe cưới qua đi, ông bần thần trở về căn gác trên đường Lý Thái Tổ, vùi mình trầm tư và lúc ấy dường như bao nhiêu nỗi đau lại tuôn ra. Bài Gợi giấc mơ xưa được ra đời trong trạng thái đó. Thương em thì thương rất nhiều mà duyên kiếp lỡ làng rồi… Cả phần nhạc lẫn phần lời chỉ hoàn thành trong vòng khoảng 10 phút!

Ông đưa bài hát này cho ca sĩ Mạnh Pháp, và được phát đầu tiên trên đài phát thanh Pháp Á. Bài hát trở nên nổi tiếng, và câu chuyện tình trong bài hát được nhiều người quan tâm. Vì sao ông đang ở Sài Gòn mà bài hát được bắt đầu bằng Ngày mai lênh đênh trên sông Hương? Vì ngay từ cái lúc nhìn người yêu đi lấy chồng, ông đã quyết tâm từ bỏ Sài Gòn để chạy trốn nỗi đau. Ông ra Huế, dù bao nhiêu người ngăn cản. Trong khoảng thời gian này, ông lao vào nhiều mối tình để tìm quên. Ca sĩ có, diễn viên cũng có. Hầu hết đều cảm mến ông từ bài hát Gợi giấc mơ xưa. Nhưng 2 năm sống ở Huế ông đau xót nhận ra một điều rằng, ông chẳng thể nào quên mà ngược lại, càng nhớ nhung nhiều hơn. Mối tình ấy trong ông quá sâu đậm, mỗi con đường, mỗi âm thanh đều gợi cho ông nhớ về ngày xưa

Ngày mai lênh đênh trên sông Hương,
Theo gió mơ hồ hồn về đâu?
Sóng sầu dâng theo bao năm tháng,
Ngóng về đường lối cũ tìm anh!

Thương anh thì thương rất nhiều mà
duyên kiếp lỡ làng rồi
Xa anh ! lòng em muốn nói bao lời gió buông lả lơi.
Hình bóng đã quá xa mờ dần theo thời gian.
Kiếp sau xin chắp lời thề cùng sóng bước lang thang.

Anh ơi ! tình duyên lỡ làng rồi còn đâu nữa mà chờ,
Em đi lòng vương vấn lời thề nhớ kiếp sau chờ nhau.
Tha hương lòng luôn nhớ ngày nào cùng tắm nắng vườn đào.
Gió xuân sang em buồn vì vắng bóng người yêu.

Rồi mai khi anh xa kinh đô.
Em khóc cho tàn một mùa thơ.
Nhớ người em nương theo cơn gió.
Ru hồn về dĩ vãng mộng mơ.

Thương anh thì thương rất nhiều mà ván đã đóng thuyền rồi.
Đa đoan trời xanh cắt cánh lìa cành khiến chim lìa đôi
Chiều xuống mưa gió tiêu điều reo trên dòng Hương.
Tháng năm chưa xóa niềm sầu vì đứt khúc tơ vương.

Anh ơi, đời đã lỡ hẹn thề thì đâu có ngày về.
Xa anh đời em tắt nụ cười héo hắt đôi làn môi.
Đêm đêm đèn le lói một mình ngồi ôm giấc mộng tình.
Kiếp sau đôi tim hòa chào đón ánh bình minh.

Gió xuân sang em buồn vì vắng bóng người yêu.

http://www.nhaccuatui.com/nghe?M=HJrGpEviH8

http://www.nhaccuatui.com/nghe?M=9YeqiPwjka

Previous Older Entries

Top Clicks

  • None